Sunday, June 18, 2017

Saying goodbye to “missing” Epifanios Kyriacou from Vitsada…

Saying goodbye to "missing" Epifanios Kyriacou from Vitsada…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Tel: 99 966518

In the morning on the 10th of June 2017 Saturday, Philippos Karatsiolis comes with his car to pick me up from the Ledra Palace checkpoint to go to the funeral of a "missing" Greek Cypriot, Epifanios Kyriacou… Epifanios Kyriacou, a 20 year old young man had gone "missing" in a group of six Greek Cypriot soldiers from Kyra and one of my readers with a wonderful, humanitarian heart had helped us to show their burial site in Masari… My reader had been a seven year old child and right after 1974, he had been going through Masari on a donkey with his grandfather – his grandfather had seen the dead bodies while passing by and had stopped his donkey and got down and had told his grandson:
"Come… We cannot leave them like that… We need to bury them…"
And they had buried them…
This Turkish Cypriot boy would keep this as a secret and one day would call me to tell me about it and we would agree to go so he can show me and the officials of the Cyprus Missing Persons' Committee this burial site… CMP would start digging and they would find the remains of the six Greek Cypriot "missing", among them Epifanios Kyriacou whose funeral we are going to…
I have a wreath with colourful flowers to lay near his coffin… They have all been buried and now is the last funeral from that group…
Philippos had been in that team because they were in the same unit of 281 with the group of six "missing" Greek Cypriots… He has written books about his village Tymbou as well as about his unit… He gives me his books now and we plan to meet again with a friend who agreed to translate for us since he speaks no English and I speak no Greek… I am grateful that he is taking me to the funeral at Agion Panton Church at Engomi…
Another reader had helped us to find the burial site of a group "missing" from Strongylos, among which was the "missing" grandfather of Epfanios Kyriacou…
In the church I meet the family of Epifanios: His brother Kyriacos and his sister Maria… Their father Spyros had passed away two years ago but his mother Eleni is here… She is so sad and so is Maria and everyone else… When I tell Mrs. Eleni who I am she gets excited and thanks me for going to the funeral… She starts telling me that in her village Vitsada, they were mixed and they lived together with Turkish Cypriots and she had a lot of good friends among them… Her daughter Maria helps us to communicate…
Epifanios is in a small coffin as the funeral continues…
I want to say to him, "Dear Epifanios, if you could lift your head up from your coffin, you would see so much love for you… Look at your mother, who waited for you all those years… When I met her now, she asked me to find you… Her daughter Maria told her that we did find you, that you are in that coffin… Perhaps it is better for her to be in this way – it will hurt her less although the damage is already done…
All those years dear Epifanios… All those young men and young women and all those old men and old women and all those children under the soil to be uncovered so they can return to their families for a decent burial…
You were killed with your friends and you lay down in the open plains of Masari together – a small boy of seven saw where you were buried because his grandfather, feeling sorry that your bodies were left out in the open took pity and buried you all… If you had a chance to know this boy you would become such good friends… He too is a refugee from a village in Cyprus where he cannot return and he is from a very poor family but what is wealth dear Epifanios? No one can take their wealth to the grave – so this young boy who has grown to a very decent person is a worker – he struggles to survive with his family on this land with human dignity… All those years he knew, he kept it locked inside him until he was encouraged by his mastro to call me and tell me… And he did and we went and he showed in January 2013… When the DNA analysis was final and your identities became clear, I would find your photos with the help of some Greek Cypriot friends and print them on my page in Yeniduzen… He would call me and tell me he felt good and he felt bad – because he remembered those days when they buried you…
This funeral is your final journey on this earth dear Epifanios… We all came to say goodbye to you after so many years… From the open plains of Masari, you came here to this church, in this small coffin…
I held the hand of your mother dear Epifanios and I saw her pain… I held the hand of your sister Maria and saw her pain… Everyone was so sad today in the church, we all cried for you dear Epifanios… We cried tears because you couldn't have a life of your own… Your life stopped at 20 years – you couldn't grow from a young man to a mature person, you couldn't get married, you couldn't have children, you couldn't eat and drink and work and worry about what will happen to all of us on this island where constantly there is uncertainty about the future of all of us…
We all worry dear Epifanios except a handful of people who run things in this country and outside this country from their posh offices… A handful of "powerful" people who send young men like you to die for their own articulate plans to divide and rule… They send young men like you to die in wars that they decide to start or to finish… They send you without any care, without losing any sleep over it – they draw and redraw maps, they move populations, they create misery and it is always people like us, the ordinary people who barely try to survive on this land, the poor, the desperate, the ones who try to survive… The ones who try to live with human dignity on this land… They steal our lives, our sons, our land, they steal because that is their nature dear Epifanios and we travel like a ship without a captain in rough seas all these years, all of us, being thrown this way and that way and meanwhile always losing, always having to start from scratch, always trying to raise our kids, get enough to eat, to educate them and with a hope for a better life…
The little boy who had seen you sprawled without life in the plains of Masari has children too now… He too worries about the future of this island… Maria, your sister has a daughter Eleni – she gave her the name of your mother… All your cousins are here, people from all the neighbouring villages like Lefkonico and Gouphes… They all cry for you dear Epifanios, they all came to say goodbye to you, a life taken too early, too violently, a life ended in too much of a rush…
I promise you dear Epifanios that we will continue to struggle for peace on this land so that the lives of young men like you are not stolen from us… We are still trying to collect the remains of all those Turkish Cypriots and all those Greek Cypriots killed in conflicts of 1963-1974 that are buried all over Cyprus in secret graves – we are still trying to collect the fossils of war when a bunch of "powerful" people inside and outside Cyprus are playing with fire again and are trying to create a new bloody conflict in Cyprus again… We haven't even finished collecting the remains from the last war in Cyprus and now they are planning to increase tension and again steal the lives of young people like you once again…
Those who know pain don't want any more conflict on this land dear Epifanios… Those who have lost don't want others to lose…
I promise you we will do everything possible to stop another conflict on this land so that we don't need to attend very sad funerals like this…
Rest in peace dear Epifanios, knowing that we will continue our struggle for a better life on this island…"

11.6.2017

Photo: The mother and sister of Epifanios Kyriacou at the funeral…

(*) Article published in the POLITIS newspaper on the 18th of June 2017, Sunday.

Αποχαιρετώντας τον «αγνοούμενο» Επιφάνιο Κυριάκου από τη Βιτσάδα…

Αποχαιρετώντας τον «αγνοούμενο» Επιφάνιο Κυριάκου από τη Βιτσάδα…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Τηλ: 99 966518

Το πρωί του Σαββάτου 10 Ιουνίου 2017, ο Φίλιππος Καρατσιόλης έρχεται με το αυτοκίνητο του για να με πάρει από το οδόφραγμα του Λήδρα Πάλας και να πάμε στην κηδεία ενός «αγνοούμενου» Ελληνοκυπρίου, του Επιφάνιου Κυριάκου… Ο Επιφάνιος Κυριάκου ένας νεαρός άντρας 20 χρονών είχε γίνει «αγνοούμενος» με μια ομάδα έξι Ελληνοκυπρίων στρατιωτών από την Κυρά και ένας από τους αναγνώστες μου με τη θαυμάσια ανθρωπιστική καρδιά του μας βοήθησε να δείξουμε τον τόπο ταφής τους στο Μάσαρη… Ο αναγνώστης μου ήταν επτά χρονών παιδί και ακριβώς μετά το 1974, πήγαινε μέσα από το Μάσαρη πάνω σε ένα γάιδαρο με τον παππού του – ο παππούς του είχε δει τα νεκρά σώματα ενώ περνούσαν και σταμάτησε το γάιδαρο του και κατέβηκε και είχε πει στον εγγονό του:
«Έλα… Δεν μπορούμε να τους αφήσουμε έτσι… Πρέπει να τους θάψουμε…»
Και τους έθαψαν…
Το Τουρκοκύπριο αγόρι το κράτησε μυστικό και μια μέρα μου τηλεφώνησε για να μου μιλήσει για αυτό και συμφωνήσαμε να πάμε έτσι ώστε να δείξει σε μένα και τους λειτουργούς της Κυπριακής Διερευνητικής Επιτροπής Αγνοουμένων τον τόπο ταφής… Η ΔΕΑ ξεκίνησε εκσκαφές και βρήκε τα οστά έξι Ελληνοκυπρίων «αγνοουμένων», ανάμεσα σε αυτούς και ο Επιφάνιος Κυριάκου, στου οποίου την κηδεία πάμε τώρα…
Έχω μαζί μου ένα στεφάνι με πολύχρωμα λουλούδια για να βάλω πάνω στο φέρετρο του… Έχουν όλοι θαφτεί και τώρα είναι η τελευταία κηδεία από εκείνη την ομάδα…
Ο Φίλιππος ήταν σε εκείνη την ομάδα διότι ήταν στην ίδια μονάδα του 281, με την ομάδα των έξι «αγνοούμενων» Ελληνοκυπρίων… Έχει γράψει βιβλία για το χωριό του την Τύμπου, όπως επίσης και για τη μονάδα του… Μου δίνει τώρα τα βιβλία του και προγραμματίζουμε να συναντηθούμε ξανά με ένα φίλο που συμφώνησε να μας μεταφράσει αφού δεν μιλά καθόλου αγγλικά και εγώ δεν μιλώ ελληνικά… Είμαι ευγνώμων που με παίρνει στην κηδεία στην εκκλησία Αγίων Πάντων στην Έγκωμη…
Ένας άλλος αναγνώστης μας είχε βοηθήσει να βρούμε τον τόπο ταφής της ομάδας των «αγνοουμένων» από τον Στρογγυλό, ανάμεσα στους οποίους ήταν ο «αγνοούμενος» παππούς του Επιφάνιου Κυριάκου…
Στην εκκλησία συναντώ την οικογένεια του Επιφάνιου: τον αδελφό του Κυριάκο και την αδελφή του Μαρία… Ο πατέρας τους Σπύρος έχει πεθάνει πριν από δύο χρόνια αλλά η μητέρα του Ελένη είναι εδώ… Είναι τόσο λυπημένη, όπως και η Μαρία και όλοι οι άλλοι… Όταν λέω στην κυρία Ελένη ποια είμαι ενθουσιάζεται και με ευχαριστεί που πήγα στην κηδεία… Αρχίζει να μου λέει ότι το χωριό της Βιτσάδα, ήταν μικτό και ζούσαν μαζί με τους Τουρκοκύπριους και είχε πολλούς καλούς φίλους ανάμεσα τους… Η κόρη της Μαρία μας βοηθά να επικοινωνήσουμε…
Ο Επιφάνιος είναι σε ένα μικρό φέρετρο και η κηδεία συνεχίζει…
Θα ήθελα να του πω, «Αγαπητέ μου Επιφάνιε, αν μπορούσες να σηκώσεις το κεφάλι σου από το φέρετρο σου, θα έβλεπες τόση πολλή αγάπη για σένα… Κοίτα τη μητέρα σου, που σε περίμενε όλα αυτά τα χρόνια… Όταν την συνάντησα τώρα, μου ζήτησε να σε βρω… Η κόρη της Μαρία της είπε ότι σε βρήκαμε και ότι είσαι σε εκείνο το φέρετρο… Ίσως είναι καλύτερα για εκείνη να είναι έτσι – θα την πληγώσει λιγότερο παρόλο που η ζημιά έχει ήδη γίνει…
Όλα εκείνα τα χρόνια αγαπητέ μου Επιφάνιε… Όλοι εκείνοι οι νεαροί άντρες και οι νεαρές γυναίκες και όλοι εκείνοι οι ηλικιωμένοι άντρες και ηλικιωμένες γυναίκες και όλα εκείνα τα παιδιά κάτω από τη γη περιμένουν να ξεσκεπαστούν έτσι ώστε να επιστρέψουν στις οικογένειες τους για αξιοπρεπή ταφή…
Σκοτώθηκες με τους φίλους σου και κειτόσασταν μαζί στα ανοικτά χωράφια του Μάσαρη – ένα μικρό αγόρι επτά χρονών είδε εκεί που ήσασταν θαμμένοι διότι ο παππούς του λυπήθηκε που τα σώματα σας αφέθηκαν έτσι και σας έθαψε όλους… Αν είχες την ευκαιρία να γνωρίσεις το αγόρι αυτό θα γινόσασταν τόσο καλοί φίλοι… Και αυτός είναι πρόσφυγας από ένα χωριό στην Κύπρο όπου δεν μπορεί να επιστρέψει και είναι από πολύ φτωχή οικογένεια, αλλά τι είναι ο πλούτος αγαπητέ μου Επιφάνιε; Κανένας δεν μπορεί να πάρει τα πλούτη του στον τάφο – έτσι αυτό το νεαρό αγόρι που μεγάλωσε και έγινε ένας πολύ αξιοπρεπής άνθρωπος είναι εργάτης – αγωνίζεται να επιβιώσει με την οικογένεια του σε αυτή τη γη με ανθρώπινη αξιοπρέπεια… Όλα εκείνα τα χρόνια ήξερε, το κράτησε κλειδωμένο μέσα του μέχρι που ο προϊστάμενος του τον ενθάρρυνε να μου τηλεφωνήσει και να μου πει… Και το έκανε και πήγαμε και έδειξε τον τόπο τον Ιανουάριο του 2013… Όταν οι εξετάσεις του DNA ήταν τελικές και οι ταυτότητες σας έγιναν σαφείς, βρήκα τις φωτογραφίες σου και με τη βοήθεια κάποιων Ελληνοκύπριων φίλων τις δημοσίευσα στη σελίδα μου στην εφημερίδα Yeniduzen… Μου τηλεφώνησε και μου είπε ότι ένιωσε καλά, αλλά ένιωσε και άσχημα – διότι θυμήθηκε εκείνες τις μέρες όταν σε είχαν θάψει…
Αυτή η κηδεία είναι το τελευταίο σου ταξίδι σε αυτή τη γη αγαπητέ μου Επιφάνιε… Έχουμε έρθει όλοι για να σε αποχαιρετήσουμε μετά από τόσα πολλά χρόνια… Από τα ανοικτά χωράφια στο Μάσαρη ήρθες εδώ σε αυτή την εκκλησία, σε αυτό το μικρό φέρετρο…
Κράτησα το χέρι της μητέρας σου αγαπητέ μου Επιφάνιε και είδα τον πόνο της… Κράτησα το χέρι της αδελφής σου Μαρίας και είδα τον πόνο της… Όλοι ήταν τόσο λυπημένοι σήμερα στην εκκλησία, όλοι κλάψαμε για σένα αγαπητέ μου Επιφάνιε… Κλάψαμε με δάκρυα διότι δεν μπόρεσες να έχεις τη δική σου ζωή… Η ζωή σου σταμάτησε στα 20 σου χρόνια – δεν μπόρεσες ούτε να μεγαλώσεις από νεαρός άντρας σε ώριμο άτομο, δεν μπόρεσες να παντρευτείς, δεν μπόρεσες να κάνεις παιδιά, δεν μπόρεσες να φας και να πιείς και να εργαστείς και να ανησυχήσεις για το τι θα γίνει σε όλους μας σε αυτό το νησί όπου υπάρχει συνεχώς μια αβεβαιότητα για το μέλλον όλων μας…
Όλοι μας ανησυχούμε αγαπητέ μου Επιφάνιε, εκτός μια χούφτα ανθρώπων που διοικούν τα πράγματα σε αυτή τη χώρα και έξω από τη χώρα από τα πολυτελή γραφεία τους… Μια χούφτα «ισχυρών» ανθρώπων που στέλνουν νεαρούς άντρες όπως εσένα για να πεθάνουν για τα δικά τους αρθρωτά σχέδια του διαίρει και βασίλευε… Στέλνουν νεαρούς άντρες σαν εσένα να πεθάνουν σε πολέμους που αυτοί αποφασίζουν να ξεκινήσουν ή να τελειώσουν… Σας στέλνουν χωρίς καμιά έγνοια, χωρίς να χάσουν τον ύπνο τους – σχεδιάζουν και ξανασχεδιάζουν χάρτες, μετακινούν πληθυσμούς, δημιουργούν μιζέρια και πάντοτε είναι άνθρωποι σαν εμάς, οι απλοί άνθρωποι που μόλις και καταφέρνουν να επιβιώσουν σε αυτή τη γη, οι φτωχοί, οι απελπισμένοι, αυτοί που προσπαθούν να επιβιώσουν… Αυτοί που προσπαθούν να ζήσουν με ανθρώπινη αξιοπρέπεια σε αυτή τη γη… Κλέβουν τη ζωή μας, τους γιους μας, τη γη μας, κλέβουν διότι αυτή είναι η φύση τους αγαπητέ μου Επιφάνιε και όλα αυτά τα χρόνια ταξιδεύουμε σαν πλοίο χωρίς καπετάνιο σε θαλασσοταραχή, όλοι μας, ριχνόμαστε με αυτό και τον άλλο τρόπο και στο μεταξύ πάντοτε χάνουμε, πάντοτε έχουμε να ξεκινήσουμε από το τίποτα, πάντοτε προσπαθούμε να μεγαλώσουμε τα παιδιά μας, να έχουμε αρκετά να φάμε, να τα σπουδάσουμε και με την ελπίδα για μια καλύτερη ζωή…
Το μικρό αγόρι που σε είχε δει απλωμένο χωρίς ζωή στα χωράφια του Μάσαρη έχει παιδιά τώρα… Και αυτός ανησυχεί για το μέλλον του νησιού αυτού… Η Μαρία, η αδελφή σου έχει μια κόρη, την Ελένη – της έδωσε το όνομα της μητέρας σας… Όλα τα ξαδέλφια σου είναι εδώ, άνθρωποι από όλα τα γειτονικά χωριά όπως το Λευκόνοικο και τις Γούφες… Κλαίνε όλοι για σένα αγαπητέ μου Επιφάνιε, έχουν όλοι έρθει για να σε αποχαιρετήσουν, μια ζωή που πάρθηκε πολύ νωρίς, πολύ βίαια, μια ζωή που τελείωσε σε πολύ μεγάλη βιασύνη…
Σου υπόσχομαι αγαπητέ μου Επιφάνιε ότι θα συνεχίζουμε να αγωνιζόμαστε για την ειρήνη σε αυτή τη γη έτσι ώστε η ζωή νεαρών αντρών όπως εσένα να μην κλέβεται από εμάς… Ακόμα προσπαθούμε να μαζέψουμε τα οστά όλων εκείνων των Τουρκοκυπρίων και Ελληνοκυπρίων που σκοτώθηκαν στις συγκρούσεις του 1963-1974 που είναι θαμμένοι σε όλη την Κύπρο σε μυστικούς τάφους – ακόμα προσπαθούμε να μαζέψουμε τα απολιθώματα του πολέμου ενώ μια ομάδα «ισχυρών» ατόμων εντός και εκτός της Κύπρου παίζουν ξανά με τη φωτιά και προσπαθούν να δημιουργήσουν ξανά μια νέα αιματηρή σύγκρουση στην Κύπρο… Δεν έχουμε καν τελειώσει να μαζεύουμε τα οστά από τον προηγούμενο πόλεμο στην Κύπρο και τώρα προγραμματίζουν να αυξήσουν την ένταση και ξανά να κλέψουν τη ζωή νεαρών ατόμων όπως εσένα…
Εκείνοι που ξέρουν τον πόνο δεν θέλουν άλλη σύγκρουση σε αυτή τη γη αγαπητέ μου Επιφάνιε… Εκείνοι που έχουν χάσει δεν θέλουν άλλους να χάσουν…
Σου υπόσχομαι ότι θα κάνουμε ότι είναι δυνατό για να σταματήσουμε μια άλλη σύγκρουση σε αυτή τη γη, έτσι ώστε να μην χρειάζεται να παραβρισκόμαστε σε πολύ λυπηρές κηδείες όπως αυτή…
Αναπαύσου εν ειρήνη αγαπητέ μου Επιφάνιε, ξέροντας ότι θα συνεχίσουμε τον αγώνα μας για μια καλύτερη ζωή σε αυτό το νησί…»

Photo: Η μητέρα και η αδελφή του Επιφάνιου Κυριάκου στην κηδεία…

(*) Article published in the POLITIS newspaper on the 18th of June 2017, Sunday.

Sunday, June 11, 2017

Story of the innocent shop keeper kidnapped from Ermou…

Story of the innocent shop keeper kidnapped from Ermou…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Tel: 99 966518

A Turkish Cypriot reader would call me and tell me two stories where a Turkish Cypriot had been involved back in 1974 – tragic stories of two "missing" Greek Cypriots and he would say that the Turkish Cypriot involved with the killing and the "disappearance" of these two "missing" Greek Cypriots would die very young after a short while in a traffic accident, leaving behind small kids and his tearful wife…
I would publish his story about the two "missing" Greek Cypriots on my pages in the YENIDUZEN newspaper in order to see if we can get a response from my other readers… And yes, we would get a response and would find out more details about one of the "missing" persons…
But first things first… Let me write what my reader had told me about the two "missing" Greek Cypriots that I would publish in YENIDUZEN on the 14th of April 2017… He said:
"What I would tell you has never been written anywhere before… Those who were witnesses and know these two stories, only they know…
I was a witness to a tragic incident that would freeze one's blood…
In 1974, we had been around the market place – bandabuliya – of the Turkish Cypriots, in the centre of the walled city of Nicosia… In those days the Turkish Cypriot soldiers had opened holes from inside the shops going all the way to the Ledra Street and those areas… It was such a coincidence that the moment they had entered a shop, the shop owner or someone who worked at that shop had opened the door of his shop and would go in! They would take him as a prisoner of war and kidnap him from there and would take him back to the Turkish Cypriot side to where we were, from the way they had gone there…
I remember that there arose a discussion about "What shall we do with this Greek Cypriot prisoner of war?"
One of those present there – and he had been a well-known person – would "volunteer" to take him to Geunyeli and to kill him. And he would do that… And after he took this Greek Cypriot prisoner, that Greek Cypriot would go "missing"… Perhaps you can find out from the Cyprus Missing Persons' Committee which Greek Cypriot had had a shop around the Ledra Street that is "missing"… If he actually took him to Geunyeli like he claimed he would, perhaps some of your readers from Geunyeli would help and we could find out where he had been buried…
The well-known person – he had been quite young at the time, maybe in his early twenties – who took this Greek Cypriot and made him "disappear" was involved in another incident…
A Greek Cypriot, above middle age, had gone to bring some basic needs like fresh underwear and other clothing and some cigarettes to his son who had been serving around the Pedaios River in Nicosia where the British High Commission and the Golf Club are… Somehow he would be caught by some Turkish Cypriots…
There is a house on the former Shakespeare Avenue and this house is a branch of an establishment now.
The elderly man was taken to this house for questioning and while the questioning about where he had come from and what he had been doing there, the person I told you about, the one who "volunteered" to kill the Greek Cypriot kidnapped from his shop, the same person I mean would take out his pistol and would shoot this elderly man… The elderly Greek Cypriot would die – the questioning had not finished and all those present there would be shocked…
I have no idea about where this elderly man had been buried. I believe that in those times, a Greek Cypriot killed in that area would have been buried at the Tekke Bahchesi (Tekke's Gardens) in Nicosia… Maybe if you publish what I am saying in POLITIS where you have a weekly column, one of your Greek Cypriot readers would tell you about this elderly man, who he was and so on…
The person who "volunteered" to kill these two civilian Greek Cypriots, after a few years would die in a traffic accident… His children too would become orphans and his wife too would become a widow…
Our elderly people always used to say, "What goes around comes around" but I had never believed such things… But this horrible example made me really think… I wonder how many tears the wives and children of those two innocent Greek Cypriots shed, I wonder how much pain they felt and they may still be looking for their "missing" persons…
If I knew where they had been buried, I would tell you without any hesitance… Maybe if you publish this story that I am telling you, someone with enough humanity would come out and say where they are buried…"
I would publish his story and would call on my readers to call me and give me information anonymously… And soon afterwards, I would get a response from a Greek Cypriot reader of mine, about one of the "missing" persons that I had written about… He would give me a name so I could find out more… And I would do an investigation to find out more…
He would call me and tell me the following story:
"The person you are talking about, the "missing" person who had been kidnapped from his shop was Kyriacos Agrotis who had had a shop in the Ermou Street… I am also sending you a photograph of him…
Kyriacos Agrotis Christophi as you can gather from his name was from the village Agros… He was born in 1918 and was married to Mrs. Giorgoulla. They had two kids… He was a clothes merchant and had a shop at the Ermou and Kykkos Street.
In 1974, part of the Paphos Street and part of Ermou had been taken over by some Turkish soldiers but part of Ermou was not under occupation…
I believe it might have been the 25th of July 1974 when Kyriacos Agrotis went together with a relative of his to check on his shop. I think he had gone with his bicycle and as soon as he opened his shop they heard him scream and then they would never get any news of him from then on…
Actually we find out now from what you are writing that some Turkish Cypriot soldiers kidnapped him from his shop and he would go "missing"…"
I thank both my Turkish Cypriot and Greek Cypriot readers who have informed me about these two "missing" persons and shared what they knew…
I would do more investigation about the "missing" Kyriacos Agrotis and would find out that his remains had been found in a mass grave behind the Nicosia prison in the northern part of our island, a mass grave where 16 "missing" persons had been buried… Through DNA testing, the Cyprus Missing Persons' Committee would identify him and would return his remains to his family to be buried… His funeral took place on the 14th of December 2016, I find out… May he rest in peace…
I share the pain of the family of Kyriacos Agrotis…
And I want to call on my readers to tell me about the second "missing" person that my reader is talking about, the elderly gentleman who had gone to take basic needs to his son who had been serving somewhere around the Pedaios River where the British High Commission and the Golf Club are in Nicosia – that dividing line not far from Agios Dometios…
Please call me with or without your name on my CYTA phone – 99 966518 and tell me if you know something about this Greek Cypriot "missing", whether you know who he is, whether his remains had been found… I would appreciate your help…
In this wild jungle called the earth, only if we retain our humanity we can help each other and we can reach a point where we understand each other's pain…
Thank you again to all my readers who try to help me… They are one of the reasons why I continue to write and continue to investigate and continue to struggle for better days on this land…

7.5.2017

Photo: Kyriacos Agrotis…

(*) Article published in the POLITIS newspaper on the 11th of June 2017, Sunday.

(**) Links to my articles on same subject published in Turkish in YENİDÜZEN newspaper on my pages called "Cyprus: The Untold Stories" on the 11th of April 2017 and on the 5th of May 2017:

http://www.yeniduzen.com/iki-kibrislirum-sivil-insani-infaz-etmeye-gonullu-olan-sahis-genc-yasta-trafikte-olm-10524yy.htm

http://www.yeniduzen.com/sozunu-ettiginiz-kayip-sahis-ermudaki-dukkanindan-kacirilan-kiriakos-agrotis-idi-10624yy.htm

Η ιστορία του αθώου καταστηματάρχη που απάχθηκε από την οδό Ερμού…

Η ιστορία του αθώου καταστηματάρχη που απάχθηκε από την οδό Ερμού…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Τηλ: 99 966518

Ένας Τουρκοκύπριος αναγνώστης μου τηλεφώνησε και μου είπε δυο ιστορίες στις οποίες ήταν αναμεμειγμένος κάποιος Τουρκοκύπριος το 1974 – τραγικές ιστορίες δύο «αγνοούμενων» Ελληνοκυπρίων και μου είπε ότι ο Τουρκοκύπριος που ήταν αναμεμειγμένος με τη δολοφονία και την «εξαφάνιση» αυτών των δύο «αγνοούμενων» Ελληνοκυπρίων πέθανε πολύ νεαρός σε αυτοκινητιστικό δυστύχημα, λίγο καιρό μετά, αφήνοντας πίσω του μικρά παιδιά και τη γυναίκα του να κλαίει…
Δημοσίευσα στις σελίδες μου στην εφημερίδα YENIDUZEN την ιστορία του για τους δύο «αγνοούμενους» Ελληνοκύπριους, για να δούμε αν θα είχαμε ανταπόκριση από τους άλλους αναγνώστες μου… Και ναι, είχαμε ανταπόκριση και βρήκαμε περισσότερες λεπτομέρειες για τον ένα από τους «αγνοούμενους»…
Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή… Θα γράψω τι μου είχε πει ο αναγνώστης μου για τους δύο «αγνοούμενους» Ελληνοκύπριους, το οποίο είχα δημοσιεύσει στην εφημερίδα YENIDUZEN στις 14 Απριλίου 2017… Μου είχε πει:
«Αυτό που θα σου πω δεν έχει γραφτεί πουθενά πριν από τώρα… Αυτοί που ήταν μάρτυρες και ξέρουν αυτές τις δύο ιστορίες, τις ξέρουν μόνο αυτοί…
Ήμουν μάρτυρας σε ένα τραγικό περιστατικό που πάγωσε το αίμα μου…
Το 1974 ήμασταν γύρω από τη δημοτική αγορά – το παντοπωλείο – των Τουρκοκυπρίων, στο κέντρο της εντός των τειχών πόλης της Λευκωσίας… Εκείνες τις μέρες οι Τουρκοκύπριοι στρατιώτες είχαν ανοίξει τρύπες μέσα από τα καταστήματα και πήγαιναν μέχρι την οδό Λήδρας και εκείνες τις περιοχές… Ήταν τέτοια σύμπτωση που τη στιγμή που είχαν μπει σε ένα κατάστημα, ο ιδιοκτήτης του καταστήματος ή κάποιος που δούλευε σε εκείνο το κατάστημα, είχε ανοίξει την πόρτα του καταστήματος του και μπήκε μέσα! Τον πήραν αιχμάλωτο πολέμου και τον απήγαγαν από εκεί και τον πήραν πίσω στην τουρκοκυπριακή πλευρά όπου βρισκόμασταν εμείς, από το σημείο όπου είχαν μπει…
Θυμούμαι ότι ξεκίνησε μια συζήτηση για το «Τι θα κάνουμε με αυτόν τον Ελληνοκύπριο αιχμάλωτο πολέμου;»
Ένας από τους παρόντες εκεί – και ήταν ένα πολύ γνωστό άτομο – «προσφέρθηκε» να τον πάρει στο Κιόνελι και να τον σκοτώσει. Και το έκανε…. Και αφού πήρε αυτόν τον Ελληνοκύπριο κρατούμενο, ο Ελληνοκύπριος αυτός έγινε «αγνοούμενος»… Ίσως να μπορείς να βρεις από την Κυπριακή Διερευνητική Επιτροπή Αγνοουμένων ποιος Ελληνοκύπριος είχε κατάστημα κοντά στην οδό Λήδρας και είναι «αγνοούμενος»… Αν πράγματι τον πήρε στο Κιόνελι όπως ισχυρίστηκε ότι θα έκανε, ίσως κάποιοι αναγνώστες σου από το Κιόνελι να μπορούν να βοηθήσουν και να βρούμε που είχε θαφτεί…
Το γνωστό άτομο – ήταν αρκετά νεαρός τότε, ίσως 20-25 χρονών – που πήρε αυτόν τον Ελληνοκύπριο και τον έκανε να «εξαφανιστεί» – ήταν αναμεμειγμένος και σε ένα άλλο περιστατικό…
Ένας Ελληνοκύπριος, πιο μεγάλος από μεσήλικας, είχε πάει για να πάρει τα αναγκαία όπως καθαρά εσώρουχα και άλλο ρουχισμό και λίγα τσιγάρα στο γιο του που υπηρετούσε γύρω από τον Πεδιαίο ποταμό στη Λευκωσία, εκεί που βρίσκεται η Βρετανική Ύπατη Αρμοστεία και η Λέσχη του Γκολφ… Με κάποιο τρόπο πιάστηκε από κάποιους Τουρκοκύπριους…
Υπάρχει ένα σπίτι στην πρώην λεωφόρο Σαίξπηρ και το σπίτι αυτό είναι τώρα υποκατάστημα ενός ιδρύματος.
Ο ηλικιωμένος άντρας μεταφέρθηκε για ανάκριση στο σπίτι αυτό και ενώ τον ανέκριναν για το μέρος από το οποίο είχε έρθει και τι έκανε εκεί, το άτομο για το οποίο σου είχα πει, αυτός που «προσφέρθηκε» να σκοτώσει τον Ελληνοκύπριο που απάχθηκε από το κατάστημα του, το ίδιο αυτό άτομο έβγαλε το πιστόλι του και πυροβόλησε αυτόν τον ηλικιωμένο άντρα… Ο ηλικιωμένος Ελληνοκύπριος πέθανε – η ανάκριση δεν είχε τελειώσει και όλοι οι παρόντες σοκαρίστηκαν…
Δεν έχω ιδέα για το που είχε θαφτεί αυτός ο ηλικιωμένος άντρας. Πιστεύω ότι εκείνο τον καιρό, ένας Ελληνοκύπριος που σκοτώθηκε σε εκείνη την περιοχή θα θαβόταν στους Κήπους του Tekke (Tekke Bahchesi) στη Λευκωσία… Ίσως αν δημοσιεύσεις αυτά που σου λέω στην εφημερίδα ΠΟΛΙΤΗΣ, όπου έχεις εβδομαδιαία στήλη, κάποιος από τους Ελληνοκύπριους αναγνώστες σου θα σου πει για αυτόν τον ηλικιωμένο άντρα, ποιος ήταν κτλ….
Το άτομο που «προσφέρθηκε» να σκοτώσει αυτούς τους δύο πολίτες Ελληνοκύπριους, πέθανε σε αυτοκινητιστικό δυστύχημα μετά από μερικά χρόνια… Τα παιδιά του έγιναν ορφανά και η γυναίκα του χήρα…
Οι ηλικιωμένοι μας πάντοτε έλεγαν «Ο τροχός γυρίζει» (αυτά που κάνεις, τα παθαίνεις) αλλά ποτέ δεν πίστευα τέτοια πράγματα… Όμως αυτό το τρομερό παράδειγμα με έκανε να σκεφτώ πραγματικά… Αναρωτιέμαι πόσα δάκρυα έριξαν οι γυναίκες και τα παιδιά εκείνων των δύο αθώων Ελληνοκυπρίων, αναρωτιέμαι πόσο πόνο ένιωσαν και μπορεί ακόμα να ψάχνουν για τους «αγνοούμενους» τους…
Αν γνώριζα που είχαν θαφτεί, θα σου έλεγα χωρίς δισταγμό… Ίσως αν δημοσιεύσεις την ιστορία αυτή που σου λέω, κάποιος με αρκετή ανθρωπιά θα έρθει και θα πει που είναι θαμμένοι…»
Δημοσίευσα την ιστορία του και κάλεσα τους αναγνώστες μου να μου τηλεφωνήσουν και να μου δώσουν ανώνυμα πληροφορίες… Και σύντομα μετά, είχα ανταπόκριση από ένα Ελληνοκύπριο αναγνώστη μου, για ένα από τους «αγνοούμενους» για τον οποίο είχα γράψει… Μου έδωσε ένα όνομα για να μάθω περισσότερα… Και έκανα έρευνα και βρήκα περισσότερα…
Μου τηλεφώνησε και μου είπε την ακόλουθη ιστορία:
«Το άτομο στο οποίο αναφέρεσαι, ο «αγνοούμενος» που είχε απαχθεί από το κατάστημα του ήταν ο Κυριάκος Αγρότης, που είχε κατάστημα στην οδό Ερμού… Σου στέλνω επίσης και φωτογραφία του…
Ο Κυριάκος Αγρότης Χριστοφή, όπως μπορείτε να καταλάβετε από το όνομα του, ήταν από το χωριό Αγρός… Γεννήθηκε το 1918 και ήταν παντρεμένος με την κυρία Γιωργούλα. Είχαν δύο παιδιά… Ήταν έμπορος ρούχων και είχε κατάστημα στην οδό Ερμού και οδό Κύκκου.
Το 1974, μέρος της οδού Πάφου και μέρος της οδού Ερμού είχε καταληφθεί από μερικούς Τούρκους στρατιώτες, όμως μέρος της Ερμού δεν ήταν υπό κατοχή…
Πιστεύω ότι ήταν στις 25 Ιουλίου 1974, όταν ο Κυριάκος Αγρότης πήγε μαζί με ένα συγγενή του για να ελέγξει το κατάστημα του. Νομίζω ότι είχε πάει με το ποδήλατο του και μόλις άνοιξε το κατάστημα του τον άκουσαν να ουρλιάζει και μετά από τότε δεν είχαν καθόλου νέα του…
Κατ' ακρίβεια τώρα μαθαίνουμε, από αυτά που γράφεις, ότι κάποιοι Τουρκοκύπριοι στρατιώτες τον απήγαγαν από το κατάστημα του και έγινε «αγνοούμενος»…»
Ευχαριστώ και τους Τουρκοκύπριους και τους Ελληνοκύπριους αναγνώστες μου που με ενημέρωσαν για αυτούς τους δύο «αγνοούμενους» και μοιράστηκαν αυτά που ήξεραν…
Κάνω περισσότερη έρευνα για τον «αγνοούμενο» Κυριάκο Αγρότη και βρίσκω ότι τα οστά του είχαν βρεθεί σε ένα μαζικό τάφο στις φυλακές της Λευκωσίας στο βόρειο μέρος του νησιού μας, σε ένα μαζικό τάφο όπου είχαν θαφτεί 16 «αγνοούμενοι»… Μετά από τις εξετάσεις του DNA, η Κυπριακή Διερευνητική Επιτροπή Αγνοουμένων τον ταυτοποίησε και επέστρεψε τα οστά του στην οικογένεια του για ταφή… Έμαθα ότι η κηδεία του έγινε στις 14 Δεκεμβρίου 2016… Ας αναπαυθεί εν ειρήνη…
Μοιράζομαι τον πόνο της οικογένειας του Κυριάκου Αγρότη…
Και θέλω να καλέσω τους αναγνώστες μου να μου πουν για το δεύτερο «αγνοούμενο» στον οποίο αναφέρθηκε ο αναγνώστης μου, τον ηλικιωμένο κύριο που είχε πάει για να πάρει τα αναγκαία στο γιο του που υπηρετούσε κάπου κοντά στον Πεδιαίο ποταμό, εκεί που βρίσκεται η Βρετανική Ύπατη Αρμοστεία και η Λέσχη του Γκολφ – στη διαχωριστική γραμμή κοντά στον Άγιο Δομέτιο…
Σας παρακαλώ τηλεφωνήστε μου επώνυμα ή ανώνυμα στο τηλέφωνο μου 99 966518 και πέστε μου αν γνωρίζετε κάτι για αυτόν τον Ελληνοκύπριο «αγνοούμενο», αν ξέρετε ποιος είναι, αν έχουν βρεθεί τα οστά του… Θα εκτιμούσα τη βοήθεια σας…
Σε αυτή την άγρια ζούγκλα που ονομάζεται γη, μόνο αν διατηρήσουμε την ανθρωπιά μας μπορούμε να βοηθήσουμε ο ένας τον άλλο και μπορούμε να φτάσουμε σε ένα σημείο όπου καταλαβαίνουμε ο ένας τον πόνο του άλλου…
Ευχαριστώ ξανά όλους τους αναγνώστες μου που προσπαθούν να με βοηθήσουν… Αυτοί είναι ένας από τους λόγους που συνεχίζω να γράφω και συνεχίζω να ερευνώ και συνεχίζω να αγωνίζομαι για καλύτερες μέρες σε αυτή τη γη…

Photo: Kyriacos Agrotis…

(*) Article published in the POLITIS newspaper on the 11th of June 2017, Sunday.

(**) Links to my articles on same subject published in Turkish in YENİDÜZEN newspaper on my pages called "Cyprus: The Untold Stories" on the 11th of April 2017 and on the 5th of May 2017:

http://www.yeniduzen.com/iki-kibrislirum-sivil-insani-infaz-etmeye-gonullu-olan-sahis-genc-yasta-trafikte-olm-10524yy.htm

http://www.yeniduzen.com/sozunu-ettiginiz-kayip-sahis-ermudaki-dukkanindan-kacirilan-kiriakos-agrotis-idi-10624yy.htm

Wednesday, June 7, 2017

A shining example of how we should handle our past…

A shining example of how we should handle our past…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Tel: 99 966518

Dr. Loizos Loizos, shows us how we should look at the past and how we should handle the past… He has been writing about Gouphes – a small, mixed village next to Lefkonico – on his social media page… I try to translate what he writes to Turkish and to publish it on my pages called "Cyprus: The Untold Stories" in Yeniduzen newspaper so that Turkish Cypriots can also know that such people exist among the Greek Cypriot community… I also want to share what he has been writing so that the Greek Cypriot community too, can know that such a wonderful person exists…
Dr. Loizos Loizos living in Athens has been active in the bi-communal contacts of Turkish Cypriots and Greek Cypriots living abroad, in Athens and in Istanbul… Together with Kivanch Diren who leads the association of the Turkish Cypriots living in Istanbul, they have had many activities expressing the desire for peace and reconciliation in Cyprus…
Dr. Loizos Loizos has lost two of his relatives from Gouphes – they had gone "missing" in 1974 and their remains were later found outside Gouphes and returned to the family for burial last year…
So when Paska came, Dr. Loizos Loizos remembered how it was in the past, in Gouphes and in other mixed villages and he wrote:
"EASTER IN THE MIXED VILLAGES IN CYPRUS
Those who have lived in mixed villages in Cyprus before 1974 have nice moments to remember from living with the Turkish Cypriots.
My father lived and grew up in the mixed village Gouphes of Famagusta district, very close to Lefkoniko. From his childhood, he was together with the children of the Turkish Cypriot community and learned Turkish fluently with the Cypriot idiom. He was working in the fields with Turkish Cypriots and he always kept his flocks together with his friend Mustafa Mulla.
At Easter, my father went to church and was following the festive program of the Christians of the village and Mustafa was minding the flocks. The opposite was happening during the Muslim Ramadan (which is the Bayram – religious festivities of Turkish Cypriots).
Mutual respect to each other's mutual religious beliefs was granted and both were enjoying the foods and souvla both at Easter and Ramazan.
The Muslim women of the village were helping their Christian co-villagers to prepare the house, to make breads and flaounes. The Christian women were offering flaounes and village breads to the Turkish Cypriots as well, who were wishing them "Happy Easter".
The schools (Greek Cypriot and Turkish Cypriot) were following the program of the religious celebrations of their communities. I remember my joy when I was visiting my grandparents in Gouphes during the Easter holidays and I saw the children going to the Turkish Cypriot school while I was enjoying my holidays.
I was nostalgic for all this and last year I invited at the Easter meal, at my mother's house in Nicosia, the family of my Turkish Cypriot friend Mustafa Murat. He came with his wife Ismet, his son Ali, his daughter-in-law, his daughter and his grandchildren Ismet and Bairam. We had a very good time with our families and our grandchildren and we also had the blessing of the neighbourhood priest. This family celebration on Easter day for me was the best memorial I could do for my father.
The religious holidays are days of joy, reconciliation and brotherhood among people and this spirit was dominating in the mixed villages during the days of Easter and Ramadan (which is the Bayram – religious festivities of Turkish Cypriots).
Love and mutual respect between people is something that is built on by both sides. Only in this way can we acquire a culture of peace, mutual understanding, coexistence and cooperation.
We can achieve it if we try.
I hope that we can live similar moments in a reunited common country…."
Recently he did something that shows how we can treat the past, how we can retain our humanity and how we can show the other community that we understand and we share their pain… With his friend Mehmet Terzi from Gouphes and another co-villager, a Greek Cypriot friend of his, Dr. Loizos Loizos went to the Gouphes cemetery to lay flowers on the grave of Kemal Mehmet Emin who had been "missing" from 1964… One of my Greek Cypriot readers not wanting to be involved with the Cyprus Missing Persons' Committee or the authorities had called me and asked me to go to Paralimni so he could show me the well where some Turkish Cypriots "missing" from 1964 had been killed and buried. Since he did not speak any English, my dear friend Christina Pavlou Solomi Patsia would help us communicate and together with Christina we would go to Paralimni to meet him and he would show us the well… We would show respect for his wish to stay anonymous… He would tell us the story of how when he had been a young child he had seen them from on top of a tree, bring some Turkish Cypriots and execute and bury them in that well… We would thank him and after he would be gone, we would call the officials of the Cyprus Missing Persons' Committee and show them the well that our reader had just shown us… CMP would start digging there and would find the remains of three Turkish Cypriots in the well… They would be identified and returned to their families for burial. I would go to the funeral of Kemal Mehmet Emin from Gouphes together with Christina Pavlou Solomi Patsia and the son of the "missing" Kemal Mehmet Emin would thank me and Christina and our reader for helping in this humanitarian task totally voluntarily…
Kemal Mehmet Emin and his father in law Ahmet Karaca had been kidnapped from their work place in NAAFI, Famagusta by some Greek Cypriot paramilitaries and they would "disappear" – only to be found in wells like the one we had shown…
Dr. Loizos Loizos writes on his social media page about his visit to the grave of Kemal Mehmet Emin… He says:
"MEMORIAL FOR THE INNOCENT VICTIMS OF GOUPHES
Gouphes before the invasion in 1974 was a small mixed village in the area of Lefkoniko. The peaceful and productive coexistence and cohabitation of Christians and Muslims, Greek Cypriots and Turkish Cypriots was undisturbed until 1964.
In the intercommunal clashes of December 1963 and the first three months of 1964, Gouphes remained undisturbed to continue their peaceful journey.
In May 1964 after the murder of the Greek officers Poulios and Kapota and the Greek Cypriot Constantinides, quite a large number of Turkish Cypriots were arrested in Famagusta and were then murdered by paramilitaries as retaliation.
Amongst the innocent victims were two workers, inhabitants of Gouphes, Kemal Emin Demyroz and his father in law Karatzas. Since then the poison of revenge came between the people of the community. In 1966 Kyriakos Solomou was murdered outside the village. The Greek Cypriot residents of the village because of the fear that prevailed they had gradually abandoned the village and settled in the Greek Cypriot communities of the Lefkoniko area.
In 1974, there stayed only one organic family of Greek Cypriots, that of my uncle Michalis and my pensioner grandfathers. After the mass murders of Turkish Cypriot civilians in the villages of Mesaoria Santalaris, Aloa and Maratha, among which there were former inhabitants of Gouphes, TMT men murdered in retaliation my uncle Michalis 52 years old and my 16-year-old cousin Loizos on 22nd August.
None of these victims, Greek Cypriots and Turkish Cypriots, did not participate in the intercommunal clashes. None knew the use of weapons, none was involved in the violence between the communities. They were all people of labour and everyday struggle for survival. They were people who served cooperation, the peaceful and productive coexistence. There were also the victims of an abnormal situation that others stirred up, others nourished and others gave it uncontrollable dimensions.
I feel the need to honour today these innocent victims in their whole, with my post and to give them the status of a martyr of the Cyprus issue.
In the past I had met in Lefkonico, Hasan, son of Kemal Emin Demyroz and I expressed my sadness for what happened to his family and he expressed his for what happened to our family. After the finding of the bones of Kemal and his burial in Gouphes, I visited his grave at the Gouphes cemetery with my friend Mehmet Terzi and my co-villager Christakis Tapinos and put flowers in his memory. I am completing this action today with my post, in memory of all the victims, Greek Cypriots and Turkish Cypriots.
Consider the magnitude of the problem created in the two communities of Cyprus, if in such a small village of a total of 200 residents, we had so many innocent victims in ten years, without any confrontation or conflict in the village itself.
It is time for the two communities to overcome the anxieties, fears and prejudices, to feel the need for a mutual apology and to move forward together to building the common homeland.
The mosque and the church can coexist, as they continue to coexist today in Gouphes. Greek Cypriots and Turkish Cypriots can cooperate and live together as our parents and grandparents did. All together we can enjoy the goods and joys of life. We do not deserve separation and barbed wires.
Cyprus is too small to remain divided and too big to accommodate us all."

Photo: The mosque and the church side by side in Gouphes...

(*) Article published in POLITIS newspaper on the 4th of June 2017, Sunday.

(**) Link to the article published in Turkish in YENİDÜZEN newspaper on the 28th of April 2017 on the same subject on my page called "Cyprus: The Untold Stories":
http://www.yeniduzen.com/kufezin-masum-kurbanlarini-aniyoruz-10594yy.htm

and on the 24th of April 2017:
http://www.yeniduzen.com/gecmiste-kibrista-karma-koylerde-paska-kutlamalari-10576yy.htm

Ένα λαμπρό παράδειγμα για το πως πρέπει να χειριστούμε το παρελθόν μας…

Ένα λαμπρό παράδειγμα για το πως πρέπει να χειριστούμε το παρελθόν μας…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Τηλ: 99 966518

Ο Δρ. Λοΐζος Λοΐζος μας δείχνει πως πρέπει να βλέπουμε το παρελθόν μας και πως να το χειριστούμε… Γράφει στη σελίδα κοινωνικής δικτύωσης του για τις Γούφες – ένα μικρό, μικτό χωριό δίπλα από το Λευκόνοικο… Προσπαθώ να μεταφράσω αυτά που γράφει στα τουρκικά και το δημοσιεύω στις σελίδες μου με τίτλο «Κύπρος: Οι Ανείπωτες Ιστορίες» στην εφημερίδα Yeniduzen, έτσι ώστε και οι Τουρκοκύπριοι να μάθουν ότι επίσης υπάρχουν τέτοιοι άνθρωποι στην ελληνοκυπριακή κοινότητα… Θέλω επίσης να μοιραστώ αυτά που γράφει έτσι ώστε και η ελληνοκυπριακή κοινότητα να μάθει ότι υπάρχει ένα τόσο υπέροχο άτομο…
Ο Δρ. Λοΐζος Λοΐζος ζει στην Αθήνα και είναι δραστήριος στις δικοινοτικές επαφές Τουρκοκυπρίων και Ελληνοκυπρίων που ζουν στο εξωτερικό, στην Αθήνα και την Ιστανμπούλ… Μαζί με τον Kivanch Diren που ηγείται του συνδέσμου Τουρκοκυπρίων που ζουν στην Ιστανμπούλ, έχουν πραγματοποιήσει πολλές δραστηριότητες εκφράζοντας την επιθυμία για ειρήνη και συμφιλίωση στην Κύπρο…
Ο Δρ. Λοΐζος Λοΐζος έχασε δύο συγγενείς του από τις Γούφες – έγιναν «αγνοούμενοι» το 1974 και τα οστά τους βρέθηκαν αργότερα έξω από τις Γούφες και επιστράφηκαν πέρσι στην οικογένεια για ταφή…
Έτσι το Πάσχα, ο Δρ. Λοΐζος Λοΐζος θυμήθηκε πως ήταν στο παρελθόν, στις Γούφες και σε άλλα μικτά χωριά και έγραψε:
«Το Πάσχα στα μικτά χωριά της Κύπρου.
Όσοι έζησαν σε μικτά χωριά της Κύπρου πριν το 1974, έχουν να θυμούνται καλές στιγμές από την συμβίωση με τους σύνοικους Τουρκοκύπριους.
Ο πατέρας μου έζησε κι μεγάλωσε στο μικτό χωριό Γούφες της επαρχίας Αμμοχώστου, πολύ κοντά στο Λευκόνοικο. Από την παιδική του ηλικία ήταν μαζί με παιδιά της τουρκοκυπριακής κοινότητας και έμαθε άπταιστα την τουρκική γλώσσα με το κυπριακό της ιδίωμα. Στα χωράφια συνεργαζόταν με Τουρκοκύπριους και το κοπάδι του πάντοτε το είχε μαζί με το φίλο του Mustafa Mulla.
Το Πάσχα ο πατέρας μου πήγαινε στην εκκλησία και ακολουθούσε το εορταστικό πρόγραμμα των χριστιανών του χωριού, ο δε Μουσταφά πρόσεχε τα κοπάδια. Το αντίθετο γινόταν στο Ραμαζάνι των Μουσουλμάνων (Μπαϊράμι – οι θρησκευτικές εκδηλώσεις των Τουρκοκυπρίων).
Ο αλληλοσεβασμός μεταξύ τους για τις θρησκευτικές πεποιθήσεις ήταν δεδομένος και οι δυο απολάμβαναν τα εδέσματα και τη σούβλα και το Πάσχα και το Ραμαζάνι (Μπαϊράμι – οι θρησκευτικές εκδηλώσεις των Τουρκοκυπρίων).
Οι μουσουλμάνες γυναίκες του χωριού βοηθούσαν τις χριστιανές συγχωριανές τους στην προετοιμασία του σπιτιού, στο ζύμωμα των κουλουριών και στην παρασκευή των φλαούνων. Οι χριστιανές κερνούσαν φλαούνες και κουλούρια τους Τουρκοκύπριους, οι οποίοι εύχονταν «Καλό Πάσχα»
Τα σχολεία (ελληνοκυπριακά και τουρκοκυπριακά) ακολουθούσαν το πρόγραμμα των θρησκευτικών εορτών των κοινοτήτων τους. Θυμάμαι λοιπόν την χαρά μου όταν επισκεπτόμουν τον παππού και τη γιαγιά στις Γούφες στις διακοπές του Πάσχα και έβλεπα τα παιδιά να πηγαίνουν στο τουρκοκυπριακό σχολείο, ενώ εγώ απολάμβανα τις διακοπές μου.
Αυτά νοστάλγησα και εγώ πέρυσι και κάλεσα στο Πασχαλινό τραπέζι, στο σπίτι της μάνας μου στη Λευκωσία, την οικογένεια του φίλου μου Τουρκοκύπριου Mustafa Murat. Ήρθε μαζί με την γυναίκα του Ismet, το γιό του Ali, τη νύφη του, την κόρη του και τα εγγονάκια του Ismet και Bairam. Περάσαμε με τις οικογένειές μας και τα εγγόνια μας πολύ ωραία και πήραμε και τις ευχές του παπά της γειτονιάς. Η οικογενειακή αυτή γιορτή την ημέρα του Πάσχα αποτελεί για μένα το καλύτερο μνημόσυνο που θα μπορούσα να κάνω για τον πατέρα μου.
Οι θρησκευτικές γιορτές είναι μέρες χαράς, συμφιλίωσης και συναδέλφωσης μεταξύ των ανθρώπων και αυτό το πνεύμα κυριαρχούσε στα μικτά χωριά τις μέρες του Πάσχα και του Ραμαζανιού (Μπαϊραμιού – οι θρησκευτικές εκδηλώσεις των Τουρκοκυπρίων).
Η αγάπη και ο αλληλοσεβασμός μεταξύ των ανθρώπων είναι κάτι που οικοδομείται αμφίπλευρα. Μόνο έτσι μπορούμε να αποκτήσουμε κουλτούρα ειρήνης, αλληλοκατανόησης, συνύπαρξης και συνεργασίας.
Μπορούμε να το πετύχουμε αν προσπαθήσουμε.
Εύχομαι να μπορέσουμε να ζήσουμε ανάλογες στιγμές σε μια επανενωμένη κοινή πατρίδα.»
Πρόσφατα ο Δρ. Λοΐζος Λοΐζος έκανε κάτι που δείχνει πως μπορούμε να αντιμετωπίζουμε το παρελθόν, πως μπορούμε να διατηρούμε την ανθρωπιά μας και πως μπορούμε να δείξουμε στην άλλη κοινότητα ότι καταλαβαίνουμε και μοιραζόμαστε τον πόνο τους… Μαζί με το φίλο του Mehmet Terzi από τις Γούφες και ένα άλλο συγχωριανό, ένα Ελληνοκύπριο φίλο του, ο Δρ. Λοΐζος Λοΐζος πήγε στο νεκροταφείο στις Γούφες για να βάλει λουλούδια στον τάφο του Kemal Mehmet Emin που ήταν «αγνοούμενος» από το 1964… Ένας από τους Ελληνοκύπριους αναγνώστες μου, μη θέλοντας να αναμειχθεί με την Κυπριακή Διερευνητική Επιτροπή Αγνοουμένων ή τις αρχές μου τηλεφώνησε και μου ζήτησε να πάω στο Παραλίμνι για να μου δείξει το πηγάδι όπου κάποιοι Τουρκοκύπριοι «αγνοούμενοι» από το 1964 είχαν σκοτωθεί και θαφτεί. Η αγαπητή μου φίλη Χριστίνα Παύλου Σολωμή Πατσιά θα μας βοηθούσε να επικοινωνήσουμε αφού δεν μιλά καθόλου αγγλικά και έτσι πήγαμε μαζί με τη Χριστίνα στο Παραλίμνι για να τον συναντήσουμε και να μας δείξει το πηγάδι… Σεβαστήκαμε την επιθυμία του να μείνει ανώνυμος… Μας είπε την ιστορία ότι ήταν νεαρό παιδί και τους είχε δει από την κορυφή ενός δέντρου, να φέρνουν κάποιους Τουρκοκύπριους και να τους εκτελούν και να τους θάβουν σε εκείνο το πηγάδι… Τον ευχαριστούμε και αφού έφυγε, τηλεφωνούμε στους λειτουργούς της Κυπριακής Διερευνητικής Επιτροπής Αγνοουμένων και τους δείχνουμε το πηγάδι που μας είχε μόλις δείξει ο αναγνώστης μας… Η ΔΕΑ άρχισε τις εκσκαφές εκεί και βρήκαν τα οστά τριών Τουρκοκυπρίων μέσα στο πηγάδι… Ταυτοποιήθηκαν και επιστράφηκαν στις οικογένειες τους για ταφή. Πήγα στην κηδεία του Kemal Mehmet Emin από τις Γούφες μαζί με τη Χριστίνα Παύλου Σολωμή Πατσιά και ο γιος του «αγνοούμενου» Kemal Mehmet Emin ευχαρίστησε εμένα και τη Χριστίνα και τον αναγνώστη μας που βοήθησε σε αυτό το ανθρωπιστικό έργο εντελώς εθελοντικά…
Ο Kemal Mehmet Emin και ο πεθερός του Ahmet Karaca είχαν απαχθεί από τον χώρο εργασίας τους στη NAAFI στην Αμμόχωστο, από κάποιους Ελληνοκύπριους παραστρατιωτικούς και «εξαφανίστηκαν» - για να βρεθούν στα πηγάδια όπως αυτό που είχαμε δείξει…
Ο Δρ. Λοΐζος Λοΐζος γράφει στη σελίδα κοινωνικής δικτύωσης του για την επίσκεψη του στον τάφο του Kemal Mehmet Emin…. Γράφει:
«Μνημόσυνο για τα αθώα θύματα των Γουφών
Οι Γούφες πριν την εισβολή του 1974 ήταν ένα μικρό μεικτό χωριό στην περιφέρεια του Λευκονοίκου. Η ειρηνική και παραγωγική συνύπαρξη και συμβίωση Χριστιανών και Μουσουλμάνων, Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων ήταν αδιατάραχτη μέχρι το 1964.
Στις διακοινοτικές συγκρούσεις του Δεκεμβρίου του 1963 και του πρώτου τριμήνου του 1964, οι Γούφες έμεναν ανενόχλητες να συνεχίζουν τον ειρηνικό τους δρόμο.
Το Μάιο του 1964 μετά τη δολοφονία των Ελλήνων αξιωματικών Πούλιου και Καποτά και του Ελληνοκύπριου Κωνσταντινίδη, συνελήφθηκαν στην Αμμόχωστο ένας αρκετά μεγάλος αριθμός Τουρκοκυπρίων και στη συνέχεια δολοφονήθηκαν από παραστρατιωτικούς ως αντίποινα.
Μεταξύ των αθώων θυμάτων ήταν και δυο εργάτες , κάτοικοι των Γουφών, ο Kemal Emin Demyroz και ο πεθερός του Karatzas. Έκτοτε το δηλητήριο της αντεκδίκησης εμφιλοχώρησε μεταξύ των ανθρώπων της κοινότητας. Το 1966 δολοφονήθηκε έξω από το χωριό, ο Κυριάκος Σολωμού. Οι Ελληνοκύπριοι κάτοικοι του χωριού, λόγω του φόβου που κυριάρχησε εγκατέλειψαν προοδευτικά το χωριό και εγκαταστάθηκαν στις ελληνοκυπριακές κοινότητες της περιοχής Λευκονοίκου.
Το 1974 παρέμενε μόνο μια οργανική οικογένεια Ελληνοκυπρίων, αυτή του θείου μου Μιχάλη και οι απόμαχοι παππούδες μου. Μετά τη μαζική δολοφονία άμαχων Τουρκοκυπρίων στα χωριά της Μεσαορίας Σανταλάρη, Αλόα και Μάραθα, μεταξύ των οποίων υπήρχαν και πρώην κάτοικοι των Γουφών, άνδρες της Τ.Μ.Τ. δολοφόνησαν ως αντίποινα το θείο μου Μιχάλη 52 ετών και τον 16χρόνο εξάδελφο μου Λοΐζο, στις 22 Αυγούστου.
Κανένα από τα θύματα αυτά, Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι, δεν συμμετείχε στις διακοινοτικές συγκρούσεις. Κανένας δεν γνώριζε τη χρήση των όπλων, κανένας δεν συμμετείχε σε βιαιότητες μεταξύ των κοινοτήτων. Ήταν όλοι άνθρωποι του μόχθου και της βιοπάλης. Ήταν άνθρωποι που υπηρετούσαν τη συνεργασία, την ειρηνική και παραγωγική συνύπαρξη. Υπήρξαν όμως αθώα θύματα μιας ανώμαλης κατάστασης που άλλοι υποδαύλισαν, άλλοι εξέθρεψαν και άλλοι της προσέδωσαν ανεξέλεγκτες διαστάσεις.
Αυτά τα αθώα θύματα αισθάνομαι την ανάγκη να τιμήσω σήμερα στο σύνολο τους με την ανάρτησή μου και να τους προσδώσω τον χαρακτηρισμό του μάρτυρα της Κυπριακής υπόθεσης.
Είχα στο παρελθόν συναντήσει το γιο του Kemal Emin Demyroz, Hasan στο Λευκόνοικο και του εξέφρασα τη λύπη μου για ότι συνέβη στην οικογένειά του και ο ίδιος μου εξέφρασε τη δική του για ότι συνέβη στη δική μας οικογένεια. Μετά την ανεύρεση των οστών του Kemal και τον ενταφιασμό του στις Γούφες επισκέφθηκα τον τάφο του στο κοιμητήριο των Γουφών μαζί με το φίλο μου Mehmet Terzi και τον συγχωριανό μου Χριστάκη Ταπεινό και κατέθεσα λουλούδια στη μνήμη του. Αυτή μου την πράξη συμπληρώνω σήμερα με την ανάρτησή μου , στη μνήμη όλων των θυμάτων, Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων.
Αναλογιστείτε το μέγεθος του προβλήματος που δημιουργήθηκε στις δυο κοινότητες της Κύπρου, αν σε ένα τόσο μικρό χωριό των διακοσίων συνολικά κατοίκων, είχαμε τόσα αθώα θύματα σε δέκα χρόνια, χωρίς να υπάρξει αντιπαράθεση ή σύγκρουση στο ίδιο το χωριό.
Είναι καιρός οι δυο κοινότητες να υπερβούν αγκυλώσεις, φόβους και προκαταλήψεις, να συναισθανθούν την ανάγκη της αμοιβαίας συγνώμης και να προχωρήσουν μαζί στην οικοδόμηση της κοινής πατρίδας.
Το τζαμί και η εκκλησία μπορεί να συνυπάρξουν, όπως εξακολουθούν να συνυπάρχουν και σήμερα στις Γούφες. Οι Ελληνοκύπριοι και οι Τουρκοκύπριοι μπορούν να συνεργαστούν και να συμβιώσουν, όπως έζησαν οι γονείς και οι παππούδες μας. Όλοι μαζί μπορούμε να απολαύσουμε τα αγαθά και τις χαρές της ζωής. Ο διαχωρισμός και τα συρματοπλέγματα δεν μας αξίζουν.
Η Κύπρος είναι πολύ μικρή για να παραμείνει χωρισμένη και πολύ μεγάλη για να μας χωρέσει όλους.»

Photo: Το τζαμί και η εκκλησία δίπλα-δίπλα στςι Γούφες…

(*) Article published in POLITIS newspaper on the 4th of June 2017, Sunday.

(**) Link to the article published in Turkish in YENİDÜZEN newspaper on the 28th of April 2017 on the same subject on my page called "Cyprus: The Untold Stories":
http://www.yeniduzen.com/kufezin-masum-kurbanlarini-aniyoruz-10594yy.htm

and on the 24th of April 2017:
http://www.yeniduzen.com/gecmiste-kibrista-karma-koylerde-paska-kutlamalari-10576yy.htm

Sunday, May 28, 2017

Six Greek Cypriot “missing” returning to their families from Masari…

Six Greek Cypriot "missing" returning to their families from Masari…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Tel: 99 966518

The six "missing" Greek Cypriots whose remains were found in a place a reader of us had shown us and the officials of the Cyprus Missing Persons' Committee on the 29th of January 2013, that is four years ago are now in the process of being returned to their families for burials…
There was digging by the Cyprus Missing Persons' Committee in the place our reader had shown and they would find the remains of six "missing" Greek Cypriots there, in Masari… They have all been identified through DNA tests by CMP and the funerals have begun – we share the pain of the relatives and may they all rest in peace now… We are very happy with my reader for contributing to finding their burial site and ensuring the return – though tragic and very sad – to their relatives for proper burials…
Sotiris Kolovou has been buried with a ceremony on the 2nd of April 2017, Sunday at Agios Theodoros-Larnaca – he had been only 18 years old and he had been from Harcha… He had been a plumber and he had begun his compulsory military service in January 1974… According to the information I gathered from Facebook his mother's name was Elena and his father's name was Kyriacos… But they could not see the day of the funeral of their son because Kyriacos had passed away in 2000 and Elena in 2006… They were waiting for news from their "missing" son when they passed away from our earth… May they all rest in peace now…
According to the information given to us by some Greek Cypriot readers of ours, this group was arrested in Kyra in an orange orchard. It had actually been a group of eight persons but when two of them had gone out to look for food for the group they were captured and taken to Nicosia. Phedonas Phedonos would go "missing" there while the only one who would remain alive, Andreas Savvas would be taken to Turkey as a prisoner of war and would return to Cyprus. The ones arrested at Kyra would go "missing" until our reader would show years later in January 2013 their burial site. And their remains would be found where he had shown us…
My reader was only a seven-year-old boy at that time, travelling on a donkey with his grandfather… Passing from this spot in Masari, his grandfather would stop, get off his donkey and would feel pity for the six Greek Cypriots killed and left there…
"It is not nice to leave them like that" he would tell his grandson… "Let us try to bury them…"
And he would try to bury them there…
The seven-year-old boy would carry this trauma with him throughout his life until one day he would call me and tell me about it and volunteer to show… We would go together with the officials of the Cyprus Missing Persons' Committee and he would show us the place… I thank him from my heart for his great humanity for doing that… Since his grandfather had passed away, no one except him knew of this place… If he didn't share this information with us, perhaps we would never know about this burial site…I also extend my heartfelt thanks to the Cyprus Missing Persons' Committee for deciding to dig the place that my reader has shown…
The other "missing" Greek Cypriots who had been identified and found and whose funerals have started taking place are:
*** Loucas Tantiris – he had been born in Tymbou and his funeral took place at Agios Eleftherios Church in Latsia on the 23rd of April 2017, Sunday.
*** Achilleos Panayiotis was born in 1953 in Pano Zodia... He is among those whose remains were found in Masari…
*** Sotiris Nicolas Prokopiou was born in 1953 in Kyperounda... He too was buried in Kyperounda on the 23rd of April 2017, Sunday at 10.30.
*** Finding out that Kyriacos Epifaniou was among this group of "missing persons" found in Masari was a big surprise for me. His grandfather Nicolas Epiphaniou had been "missing" from Strongylos from 1974… So both grandfather and grandson were "missing" from 1974… I had interviewed Costas Epiphaniou years ago about his "missing" father, Nicolas Epifaniou – the family was from Vitsada… Our readers would help to find the story behind those "missing" from Strongylos and help to find their burial site… I thank my readers who have helped to find the burial sites of both the grandfather and the grandson Epifaniou… Grandpa Nicolas Epifaniou has been buried with a ceremony recently… I hope to be able to attend the funeral of Kyriacos Epifaniou if I find out when and where it will take place…
*** Among the group of six was also Stylianos Constanti who had been born in Argaka, Paphos… His funeral date: 7 May 2017, Sunday in Argaka…
I share the pain of the relatives of all the six "missing" Greek Cypriots who have been identified through DNA tests…
Now they will each have a proper grave, instead of laying down in an unmarked hole on the hills of Masari…
Their relatives and friends will have the chance to visit their graves and lay flowers…
My reader who had been seven years old when he saw them laying there in Masari calls me after he sees their photographs that I publish on my page in Yeniduzen…
"I couldn't come to myself" he says… "I felt so bad… All the trauma of all these years of carrying this as a secret inside me came out… I was merely a seven-year-old kid… And when I saw their photos I felt so bad – they are so young, some of them, why didn't they let them go? Why did they kill them? I didn't go to work today, I felt so bad after seeing their faces on your page… Please send my condolences to the families, let them know that I share their pain… I did it for humanity… They were human beings… I carried that trauma of seeing them there for so many years inside me… If they want, I want to meet the relatives of these six Greek Cypriots and tell them how sorry I am…I carry the same pain as them…
We were refugees of 1974 and we were settled in Masari… This was in 1974… My grandfather passed away a few years after 1974… He was the only one who knew and myself… If I hadn't spoken up, finding this place would be impossible…"

22.4.2017

Photo: The photo I published in Yenidüzen of the six "missing" Greek Cypriots whose remains were found with the help of one of our readers...

(*) Article published in the POLITIS newspaper on the 28th of May, 2017...

(**) My article in Turkish was published in Yenidüzen about the six "missing" Greek Cypriots whose remains were found in Masari having been identified with DNA tests of the CMP... The article in Turkish was published on the 19th of April 2017 in Yenidüzen and here is the link to it:
http://www.yeniduzen.com/masaride-bulunan-alti-kayip-kibrislirumun-kimlikleri-belirlendi-cenazeleri-yapiliyor-10551yy.htm

Έξι Ελληνοκύπριοι «αγνοούμενοι» επιστρέφουν στις οικογένειες τους στο Μάσαρη…

Έξι Ελληνοκύπριοι «αγνοούμενοι» επιστρέφουν στις οικογένειες τους στο Μάσαρη…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Τηλ: 99 966518

Οι έξι «αγνοούμενοι» Ελληνοκύπριοι, των οποίων τα οστά βρέθηκαν σε ένα μέρος που ένας αναγνώστης μου είχε δείξει σε μένα και τους λειτουργούς της Κυπριακής Διερευνητικής Επιτροπής Αγνοουμένων στις 29 Ιανουαρίου 2013, δηλαδή πριν από τέσσερα χρόνια, είναι τώρα στη διαδικασία της επιστροφής προς τις οικογένειες τους για ταφή…
Έγιναν εκσκαφές από την Κυπριακή Διερευνητική Επιτροπή Αγνοουμένων στο μέρος που μας είχε δείξει ο αναγνώστης μου και τα οστά έξι «αγνοούμενων» Ελληνοκυπρίων βρέθηκαν εκεί, στο χωριό Μάσαρη… Όλοι έχουν ταυτοποιηθεί από τη ΔΕΑ με εξετάσεις DNA και έχουν ξεκινήσει οι κηδείες τους – μοιραζόμαστε τον πόνο των συγγενών και ας αναπαυθούν όλοι εν ειρήνη τώρα… Είμαστε πολύ χαρούμενοι μαζί με τον αναγνώστη μου που συνέβαλε στην ανεύρεση του τόπου ταφής τους και διασφάλισε την επιστροφή τους – παρόλο που είναι τραγική και πολύ θλιβερή – στους συγγενείς τους για κατάλληλη ταφή…
Ο Σωτήρης Κολοβού είχε ταφεί στον Άγιο Θεόδωρο Λάρνακας μετά από κηδεία την Κυριακή 2 Απριλίου 2017 – ήταν μόλις 18 χρονών και ήταν από τη Χάρτζια… Ήταν υδραυλικός και είχε ξεκινήσει την υποχρεωτική του στρατιωτική θητεία τον Ιανουάριο του 1974… Σύμφωνα με τις πληροφορίες που συγκέντρωσα από το Facebook η μητέρα του ονομαζόταν Έλενα και ο πατέρας του Κυριάκος… Όμως δεν κατάφεραν να δουν την μέρα της κηδείας του γιου τους, αφού ο Κυριάκος πέθανε το 2000 και η Έλενα το 2006… Περίμεναν για νέα από τον «αγνοούμενο» τους γιο όταν πέθαναν και έφυγαν από τη γη μας… Ας αναπαυθούν όλοι εν ειρήνη τώρα…
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που μάς έδωσαν κάποιοι Ελληνοκύπριοι αναγνώστες μας, η ομάδα αυτή συνελήφθηκε στην Κυρά σε ένα πορτοκαλεώνα. Κατ' ακρίβεια ήταν μια ομάδα οκτώ ατόμων, αλλά δύο από αυτούς είχαν πάει να ψάξουν για φαγητό για την ομάδα όταν τους είχαν πιάσει και πάρει στη Λευκωσία. Ο Φαίδωνας Φαίδωνος έγινε «αγνοούμενος» εκεί, ενώ ο μόνος που παρέμεινε ζωντανός, ο Αντρέας Σάββα, μεταφέρθηκε στην Τουρκία ως αιχμάλωτος πολέμου και επέστρεψε στην Κύπρο. Αυτοί που συνελήφθηκαν στην Κυρά έγιναν «αγνοούμενοι» μέχρι που ο αναγνώστης μας μετά από χρόνια, τον Ιανουάριο του 2013, μας έδειξε τον τόπο ταφής τους. Και τα οστά τους βρέθηκαν εκεί που μας είχε δείξει…
Ο αναγνώστης μου ήταν αγόρι μόλις επτά χρονών τότε, και ταξίδευε με γαϊδούρι με τον παππού του… Περνώντας από το σημείο αυτό στο Μάσαρη, ο παππούς του σταμάτησε, κατέβηκε από το γαϊδούρι του και ένιωσε λύπη για τους έξι Ελληνοκύπριους που τους είχαν σκοτώσει και αφήσει εκεί…
«Δεν είναι καλό να τους αφήσουμε έτσι» είπε στον εγγονό του… «Ας προσπαθήσουμε να τους θάψουμε…»
Και προσπάθησε να τους θάψει εκεί…
Το επτάχρονο αγόρι κουβαλούσε το τραύμα αυτό σε όλη του τη ζωή μέχρι που μια μέρα μου τηλεφώνησε και μου είπε για αυτό και προθυμοποιήθηκε να μας δείξει… Πήγαμε μαζί με τους λειτουργούς της Κυπριακής Διερευνητικής Επιτροπής Αγνοουμένων και μας έδειξε το μέρος… Τον ευχαριστώ από το βάθος της καρδιάς μου για την μεγάλη του ανθρωπιά που έδειξε κάνοντας το αυτό… Εφόσον ο παππούς του είχε πεθάνει, κανένας άλλος εκτός από αυτόν δεν ήξερε το μέρος αυτό… Αν δεν μοιραζόταν τις πληροφορίες αυτές μαζί μας, ίσως να μην ξέραμε ποτέ για αυτόν τον τόπο ταφής… Εκφράζω επίσης τις θερμές μου ευχαριστίες στην Κυπριακή Διερευνητική Επιτροπή Αγνοουμένων που αποφάσισαν να σκάψουν το μέρος που μας είχε δείξει ο αναγνώστης μου…
Οι άλλοι «αγνοούμενοι» Ελληνοκύπριοι, που είχαν βρεθεί και ταυτοποιηθεί και των οποίων οι κηδείες τους άρχισαν να πραγματοποιούνται, είναι:
*** Λουκάς Ταντίρης – είχε γεννηθεί στην Τύμπου και η κηδεία του έγινε στην εκκλησία του Αγίου Ελευθερίου στα Λατσιά την Κυριακή 23 Απριλίου 2017.
*** Παναγιώτης Αχιλλέως που γεννήθηκε το 1953 στην Πάνω Ζώδεια… Είναι ανάμεσα σε αυτούς που βρέθηκαν τα οστά τους στο Μάσαρη…
*** Σωτήρης Νικόλας Προκοπίου που γεννήθηκε το 1953 στην Κυπερούντα… Και αυτός κηδεύτηκε στην Κυπερούντα την Κυριακή 23 Απριλίου 2017.
*** Όταν έμαθα ότι ο Κυριάκος Επιφανίου ήταν σε αυτή την ομάδα «αγνοουμένων» που βρέθηκαν στο Μάσαρη, έμεινα έκπληκτη. Ο παππούς του Νικόλας Επιφανίου ήταν επίσης «αγνοούμενος» από τον Στρογγυλό από το 1974… Έτσι και ο παππούς και ο εγγονός ήταν «αγνοούμενοι» από το 1974… Είχα πάρει συνέντευξη πριν από χρόνια από τον Κώστα Επιφανίου για τον «αγνοούμενο» πατέρα του, τον Νικόλα Επιφανίου – η οικογένεια ήταν από τη Βιτσάδα… Οι αναγνώστες μου βοήθησαν να βρούμε την ιστορία για εκείνους τους «αγνοούμενους» από τον Στρογγυλό και βοήθησαν να βρεθεί ο τόπος ταφής τους… Ευχαριστώ τους αναγνώστες μου που βοήθησαν να βρεθούν οι τόποι ταφής και του παππού και του εγγονού Επιφανίου… Ο παππούς Νικόλας Επιφανίου είχε κηδευτεί και ταφεί πρόσφατα… Ελπίζω να καταφέρω να παρευρεθώ στην κηδεία του Κυριάκου Επιφανίου αν μάθω πότε και που θα πραγματοποιηθεί…
*** Στην ομάδα των έξι ήταν επίσης και ο Στυλιανός Κωνσταντή που είχε γεννηθεί στην Αργάκα της Πάφου… Η κηδεία του έγινε την Κυριακή 7 Μαΐου στην Αργάκα…
Μοιράζομαι τον πόνο των συγγενών και των έξι «αγνοούμενων» Ελληνοκυπρίων που ταυτοποιήθηκαν με εξετάσεις DNA…
Τώρα ο κάθε ένας τους θα έχει κατάλληλο τάφο, παρά να κείτεται σε μια ασημάδευτη τρύπα στους λόφους στο Μάσαρη…
Οι συγγενείς και οι φίλοι τους θα έχουν την ευκαιρία να επισκέπτονται τους τάφους τους και να τους βάζουν λουλούδια…
Ο αναγνώστης μου που ήταν εφτά χρονών όταν τους είδε να κείτονται εκεί στο Μάσαρη μου τηλεφωνά όταν βλέπει τις φωτογραφίες τους που δημοσίευσα στη σελίδα μου στην εφημερίδα Yeniduzen…
«Δεν μπορούσα να συνέλθω» λέει… «Ένιωθα τόσο άσχημα… Όλο το τραύμα όλων αυτών των χρόνων που το κουβαλούσα μυστικό μέσα μου, βγήκε προς τα έξω… Ήμουν παιδί, μόλις εφτά χρονών… Και όταν είδα τις φωτογραφίες τους ένιωσα τόσο άσχημα – είναι τόσο νέοι, κάποιοι από αυτούς, γιατί δεν τους άφησαν να φύγουν; Γιατί τους σκότωσαν; Δεν πήγα στη δουλειά μου σήμερα, ένιωθα τόσο άσχημα όταν είδα τα πρόσωπα τους στη σελίδα σου… Σε παρακαλώ στείλε τα συλλυπητήρια μου στις οικογένειες τους, πες τους ότι μοιράζομαι τον πόνο τους… Το έκανα από ανθρωπιά… Ήταν άνθρωποι… Κουβαλούσα μέσα μου για τόσα χρόνια εκείνο το τραύμα του που τους είδα εκεί… Αν θέλουν, θέλω να συναντήσω τους συγγενείς αυτών των έξι Ελληνοκυπρίων και να τους πω πόσο λυπούμαι… Κουβαλώ τον ίδιο πόνο όπως και αυτοί…
Είμαστε πρόσφυγες του 1974 και εγκατασταθήκαμε στο Μάσαρη… Αυτό ήταν το 1974… Ο παππούς μου πέθανε λίγα χρόνια μετά το 1974… Ήταν ο μόνος που ήξερε εκτός από μένα… Αν δεν μιλούσα θα ήταν αδύνατο να βρεθεί ο τόπος αυτός…»

Photo: The photo I published in Yenidüzen of the six "missing" Greek Cypriots whose remains were found with the help of one of our readers...

(*) Article published in the POLITIS newspaper on the 28th of May, 2017...

(**) My article in Turkish was published in Yenidüzen about the six "missing" Greek Cypriots whose remains were found in Masari having been identified with DNA tests of the CMP... The article in Turkish was published on the 19th of April 2017 in Yenidüzen and here is the link to it:
http://www.yeniduzen.com/masaride-bulunan-alti-kayip-kibrislirumun-kimlikleri-belirlendi-cenazeleri-yapiliyor-10551yy.htm

Tuesday, May 23, 2017

`The ghost` resurfacing again...

`The ghost` resurfacing again...

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Tel: 99 966518

`The ghost` resurfaces again... His name comes up, surprising me... Why am I surprised that `the ghost` has resurfaced? With the new information, I realize that he had been what is called a `serial killer` - he killed both Greek Cypriots and Turkish Cypriots back in 1958, he killed in 1964 and most probably in 1974 as well... He had been the `chief` of the area around Lefkonico, my father's village. Sure I know exactly who he is and I know his name but I prefer to call him `the ghost` because his name keeps on surfacing on different murders...
I first came across his name when I was working on the story of a Turkish Cypriot, Ismail, from Lefkonico... Ismail Djelal was from Lefkonico and he had been working at the electricity station there. One night back in 1958, while going home, he had encountered this `ghost` - a Greek Cypriot – with his friends torturing Menikou from Gouphes village. It was the time when EOKA was killing AKEL or PEO members or local leaders... Menikou was tied to a tree and tortured and then killed by this gang in Lefkonico. Although they wore masks, Ismail recognized him from his voice – when Ismail tried to say `Hey stop! What are you doing?`, he had spoken to him, telling him to hurry back to his house... One month later, he would set up an ambush for Ismail and would kill him as well – Ismail was a witness to his torturing and killing of Menikou so he had to silence this Turkish Cypriot witness.
The killing of Ismail had frightened the Turkish Cypriots of Lefkonico – so they left their village, going to Psillati (Ipsillat) or Artemi (Aridami) villages nearby...
In 1964, the ghost would surface again – this time in order to kill, with his friends, another Turkish Cypriot: Ahmet Mehmet Mono who had gone to Lefkonico to renew his car insurance. The ghost had been against Turkish Cypriots so he would kill, with his friends, Ahmet Mehmet Mono, who is still `missing` until now...
I find out from a Greek Cypriot friend who spoke to a Greek Cypriot witness about other murders of this ghost. On the 31st of December 1963, three Turkish Cypriots from Komikebir were going to Nicosia – they had been very much worried about the intercommunal fighting among Turkish Cypriots and Greek Cypriots and they wanted to go to Nicosia to pick up some of their children who had been there at school. They went with the bus of Halil Kemiksiz from Komikebir. According to the Greek Cypriot witness, the bus driver, Halil, did not want to pass through Angastina since a Greek Cypriot connected with the church there had set up a `barricade` and would shoot at the passers-by from a two-storey house – so Halil took the road going through Lefkonico.
With him were Ibrahim Durmush Muya and Ali Fuat Mustafa... Halil's wife also wanted to go with him but the bus driver said, `If you go, who will look after the children?` Halil had five children, Muya had six children, Ali had two children, a total of 13 children... So Halil's wife had put in a big basket (köfün) some bread and buns she had cooked and some oranges to send to her relatives in Nicosia. Off they went, never to return… They too are still `missing` to this day…
According to the Greek Cypriot witness, their bus was stopped at Lefkonico and searched:
`They say, they found a pistol in the bus but I am not sure if this is true` he says. And he continues to tell the story:
`The police of Lefkonico arrested these three Turkish Cypriots from Komikebir and put them in the prison in Lefkonico. They kept them there for more than a month I think. Some of the Greek Cypriot policemen wanted to release them and send them back to their village…`
But not the `chief` of the area, `the ghost` as I call him…
`After keeping them at the police station in Lefkonico, they decided to send them back to their village, Komikebir. So they took the three Turkish Cypriots out of the police, brought them to the barber shop in the village where they were shaved and gave them clean clothes. But when it was time to drive back to Komikebir, the `chief` of the area took over… They took the road from Lefkonico to Akanthou and on the way, one of the Turkish Cypriots, Halil, realized that they were not being taken to Komikebir so he started protesting. They stopped the car and shot Halil – Halil was wounded and while they were busy with Halil, the other two Turkish Cypriots tried to run and get away… They started chasing them, one of them almost got away but in the end they caught them and brought them where Halil was. They killed all three and left them there. The next day, they sent a bulldozer to bury them. This area where they had been killed and buried between Lefkonico and Akanthou is called `Mersinlik`… They were buried next to a stream…`
13 children remained without fathers because Halil, Ibrahim and Ali never returned to Komikebir. And they are still `missing`… And this was the work of the `ghost`. But not just the `ghost`, that is the `chief` of the area but why did the police allow this `chief` to take over and let him do what he wanted?
And what happened to the bus that belonged to Halil from Komikebir?
The witness also has the story of the bus:
`The chief took it to a man in the village who used to repair cars. He had the top of the bus removed and made it into a `garutsa`, a carriage for carrying furniture and stuff… He used it many years… That's why the bus was never found…`
Years later this `ghost` would surface at Pergamos during his adventures of smuggling. As a `contraband` he would be arrested by Turkish Cypriot authorities and sent to prison. The son of Ismail would hear of his arrest and would go to visit him in prison in Nicosia at the police headquarters. When `the ghost` saw Ismail's son in his cell, he would have the fright of his life since the son of Ismail looks exactly like his father:
`I did not kill your father!` he would say to the son, trying to catch his breath… The son of Ismail would only look at him and leave… But he would be so frightened he would become very sick and would be hospitalized in the Turkish side of Nicosia. But soon the Greek Cypriot leadership of the time would intervene and ask the Turkish Cypriot leadership to `release` him. The Turkish Cypriot authorities would release him… His health would continue to deteriorate and he would die, some years ago, this `ghost` who had killed both Turkish Cypriots and Greek Cypriots, who made so many lives miserable, who left behind so many children without a father and without an income… He would lead a campaign after 64 in order to destroy the houses of the Turkish Cypriots in Lefkonico in order to make sure that they would not return so the houses of Turkish Cypriots would be demolished in 1965-66 – even if they wanted to return, there would be no place to return…
Now I must go and visit the road between Lefkonico and Akanthou, the area called `Mersinlik` - I have heard from friends that this is a big forest area so perhaps with the help of other witnesses, we might be able to locate where the three Turkish Cypriots from Komikebir had been buried… I thank my Greek Cypriot friend who has spoken with the witness, for providing me with all these details…

24.7.2011

Photo: Savvas Menikou and İsmail Djelal, both killed by the same killer in Lefkonico…

(*) Article published in the POLITIS newspaper on the 7th of August 2011, Sunday.

«Το φάντασμα» επανεμφανίζεται…

«Το φάντασμα» επανεμφανίζεται…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Τηλ: 99 966518

«Το φάντασμα» επανεμφανίζεται και πάλι… Αναφέρεται το όνομα του και μου προκαλεί έκπληξη… Γιατί εκπλήσσομαι που «το φάντασμα» επανεμφανίστηκε; Με τις νέες πληροφορίες, συνειδητοποιώ ότι ήταν αυτό που ονομάζεται «κατά συρροή δολοφόνος» - σκότωσε το 1958 και Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους, σκότωσε το 1964 και το πιο πιθανό σκότωσε και το 1974… Ήταν ο «αρχηγός» της περιοχής γύρω από το Λευκόνοικο, το χωριό του πατέρα μου. Σίγουρα, ξέρω ακριβώς ποιος είναι και ξέρω το όνομα του αλλά προτιμώ να τον αποκαλώ «το φάντασμα» διότι το όνομα του εμφανίζεται συνεχώς σε διάφορες δολοφονίες...
Ήρθα για πρώτη φορά σε επαφή με το όνομα του όταν δούλευα πάνω στην ιστορία ενός Τουρκοκύπριου, του Ismail Djelal, από το Λευκόνοικο… Ο Ismail ήταν από το Λευκόνοικο και εργαζόταν εκεί στον σταθμό ηλεκτρικής. Μια νύκτα το 1958, ενώ πήγαινε στο σπίτι, συνάντησε αυτό «το φάντασμα» - έναν Ελληνοκύπριο με τους φίλους του, να βασανίζουν τον Μενοίκου από το χωριό Γούφες. Ήταν ο καιρός που η ΕΟΚΑ σκότωνε μέλη του ΑΚΕΛ και της ΠΕΟ ή τοπικούς ηγέτες… Ο Μενοίκου ήταν δεμένος σε ένα δέντρο και τον βασάνιζαν και μετά τον σκότωσε αυτή η συμμορία από το Λευκόνοικο. Παρόλο που φορούσαν μάσκες ο Ismail τον αναγνώρισε από τη φωνή του – όταν ο Ismail προσπάθησε να πει «Έϊ, σταματήστε! Τι κάνετε εκεί;» του μίλησε και του είπε να τρέξει πίσω στο σπίτι του… Ένα μήνα αργότερα, έστησε ενέδρα στον Ismail και τον σκότωσε και αυτόν – ο Ismail ήταν μάρτυρας στα βασανιστήρια και τη δολοφονία του Μενοίκου και έτσι έπρεπε να σιωπήσει αυτόν τον Τουρκοκύπριο μάρτυρα.
Η δολοφονία του Ismail φόβισε τους Τουρκοκύπριους από το Λευκόνοικο – έτσι έφυγαν από το χωριό τους και πήγαν στα κοντινά χωριά Ψυλλάτος (Ipsillat) και Αρτέμι (Aridami)…
Το 1964 το φάντασμα επανεμφανίστηκε – αυτή τη φορά για να σκοτώσει, μαζί με τους φίλους του, ένα άλλο Τουρκοκύπριο: ο Ahmet Mehmet Mono είχε πάει στο Λευκόνοικο για να ανανεώσει την ασφάλεια του αυτοκινήτου του. Το φάντασμα ήταν εναντίον των Τουρκοκυπρίων έτσι, μαζί με τους φίλους του σκότωσε τον Ahmet Mehmet Mono που ακόμα «αγνοείται» μέχρι σήμερα…
Έμαθα από έναν Ελληνοκύπριο φίλο που μίλησε σε ένα Ελληνοκύπριο μάρτυρα για άλλες δολοφονίες που διέπραξε το φάντασμα. Στις 31 Δεκεμβρίου 1963, τρεις Τουρκοκύπριοι από την Κώμη Κεπήρ πήγαιναν στη Λευκωσία – ανησυχούσαν πολύ για τις διακοινοτικές συγκρούσεις ανάμεσα στους Τουρκοκύπριους και τους Ελληνοκύπριους και ήθελαν να πάνε στη Λευκωσία για να πάρουν μερικά από τα παιδιά τους που φοιτούσαν στο σχολείο εκεί. Πήγαν με το λεωφορείο του Halil Kemiksiz από την Κώμη Κεπήρ. Σύμφωνα με τον Ελληνοκύπριο μάρτυρα, ο Halil, ο οδηγός του λεωφορείου, δεν ήθελε να περάσει μέσα από την Αγκαστίνα αφού ένας Ελληνοκύπριος που συνδεόταν με την εκκλησία εκεί είχε στήσει ένα «οδόφραγμα» και πυροβολούσε τους περαστικούς από ένα διώροφο σπίτι – έτσι ο Halil πήρε το δρόμο που περνούσε μέσα από το Λευκόνοικο.
Μαζί του ήταν οι Ibrahim Durmush Muya και Ali Fuat Mustafa… Η γυναίκα του Halil ήθελε να πάει και αυτή μαζί του αλλά όπως είπε ο οδηγός του λεωφορείου «Αν πας, ποιος θα προσέχει τα παιδιά;» Ο Halil είχε πέντε παιδιά, ο Muya έξι και ο Ali δύο, σύνολο 13 παιδιά… Έτσι η γυναίκα του Halil είχε βάλει ψωμί και κουλούρια που είχε φτιάξει και πορτοκάλια σε μια μεγάλη κοφίνα για να στείλει στους συγγενείς της στη Λευκωσία. Και ξεκίνησαν, για να μην επιστρέψουν ποτέ… Και αυτοί είναι ακόμα μέχρι σήμερα «αγνοούμενοι»…
Σύμφωνα με τον Ελληνοκύπριο μάρτυρα, σταμάτησαν το λεωφορείο τους στο Λευκόνοικο και το ερεύνησαν:
«Λένε ότι βρήκαν ένα πιστόλι στο λεωφορείο αλλά δεν είμαι σίγουρος αν αυτό αληθεύει» λέει. Και συνεχίζει να μου λέει την ιστορία:
«Η αστυνομία στο Λευκόνοικο συνέλαβε αυτούς τους τρεις Τουρκοκύπριους από την Κώμη Κεπήρ και τους φυλάκισε στο Λευκόνοικο. Τους κράτησαν εκεί για περισσότερο από ένα μήνα νομίζω. Ορισμένοι από τους Ελληνοκύπριους αστυνομικούς ήθελαν να τους ελευθερώσουν και να τους στείλουν πίσω στο χωριό τους…»
Όχι όμως ο «αρχηγός» της περιοχής, «το φάντασμα», όπως τον αποκαλώ…
«Μετά που τους κρατούσαν στον αστυνομικό σταθμό στο Λευκόνοικο, αποφάσισαν να τους στείλουν πίσω στο χωριό τους, την Κώμη Κεπήρ. Έτσι πήραν τους τρεις Τουρκοκύπριους από την αστυνομία, τους πήραν στο κουρείο στο χωριό, τους ξύρισαν και τους έδωσαν καθαρά ρούχα. Όμως όταν ήρθε η ώρα να τους οδηγήσουν πίσω στην Κώμη Κεπήρ, ανέλαβε ο «αρχηγός» της περιοχής… Πήραν το δρόμο από το Λευκόνοικο στην Ακανθού και καθοδόν, ένας από τους Τουρκοκύπριους, ο Halil, συνειδητοποίησε ότι δεν τους έπαιρναν στην Κώμη Κεπήρ και άρχισε να διαμαρτύρεται. Σταμάτησαν το αυτοκίνητο και πυροβόλησαν τον Halil – ο Halil τραυματίστηκε και ενώ ασχολούνταν με τον Halil, οι άλλοι δύο Τουρκοκύπριοι προσπάθησαν να τρέξουν και να διαφύγουν… Άρχισαν να τους κυνηγούν, ένας από αυτούς σχεδόν διέφυγε, αλλά στο τέλος τους έπιασαν και τους έφεραν εκεί που βρισκόταν ο Halil. Σκότωσαν και τους τρεις και τους άφησαν εκεί. Την επόμενη μέρα έστειλαν μια μπουλντόζα για να τους θάψει. Αυτή η περιοχή όπου σκοτώθηκαν και θάφτηκαν ανάμεσα στο Λευκόνοικο και την Ακανθού ονομάζεται «Mersinlik». Τους έθαψαν δίπλα από ένα ποταμάκι…»
Δεκατρία παιδιά έμειναν χωρίς πατέρα διότι ο Halil, ο Ibrahim και ο Ali δεν επέστρεψαν ποτέ στην Κώμη Κεπήρ. Και είναι ακόμα «αγνοούμενοι»… Και αυτό ήταν το έργο του «φαντάσματος». Όμως όχι μόνο το «φάντασμα» αλλά και ο «αρχηγός» της περιοχής αυτής, γιατί άραγε η αστυνομία άφησε αυτό τον «αρχηγό» να αναλάβει και τον άφησε να κάνει αυτό που ήθελε;
Και τι έγινε το λεωφορείο που ανήκε στον Halil από την Κώμη Κεπήρ;
Ο μάρτυρας έχει επίσης και την ιστορία του λεωφορείου:
«Ο αρχηγός το πήρε σε ένα άνθρωπο στο χωριό που διόρθωνε αυτοκίνητα. Αφαίρεσαν τον πάνω μέρος του λεωφορείου και το έκαναν «καρότσα» για να μεταφέρουν έπιπλα και πράγματα… Το χρησιμοποιούσε για πολλά χρόνια… Γι αυτό δεν βρέθηκε ποτέ το λεωφορείο…»
Χρόνια μετά, το «φάντασμα» αυτό εμφανίστηκε στο Πέργαμος στις περιπέτειες με το λαθρεμπόριο. Συνελήφθηκε από τις Τουρκοκυπριακές αρχές ως «λαθρέμπορας» και φυλακίστηκε. Ο γιος του Ismail έμαθε για τη σύλληψη του και πήγε να τον επισκεφτεί στη φυλακή στη Λευκωσία στο αρχηγείο της αστυνομίας. Όταν «το φάντασμα» είδε το γιο του Ismail στο κελί του, έπαθε την τρομάρα της ζωής του αφού ο γιος του Ismail μοιάζει ακριβώς με τον πατέρα του:
«Δεν σκότωσα τον πατέρα σου!» είπε στο γιο, προσπαθώντας να ανασάνει… Ο γιος του Ismail τον κοίταξε απλά και έφυγε… Αλλά φοβήθηκε τόσο πολύ που αρρώστησε πολύ και νοσηλεύτηκε στην τουρκική πλευρά της Λευκωσίας. Όμως σύντομα η τότε Ελληνοκυπριακή ηγεσία μεσολάβησε και ζήτησε από την Τουρκοκυπριακή ηγεσία να τον «ελευθερώσουν». Οι Τουρκοκυπριακές αρχές τον ελευθέρωσαν… Η υγεία του συνέχιζε να επιδεινώνεται και πέθανε πριν μερικά χρόνια, αυτό το «φάντασμα» που είχε σκοτώσει και Τουρκοκύπριους και Ελληνοκύπριους, που έκανε τόσες ζωές μίζερες, που άφησε πίσω τόσα παιδιά χωρίς πατέρα και χωρίς εισόδημα… Ηγείτο μιας εκστρατείας μετά το 1964 για να καταστρέψει τα σπίτια των Τουρκοκυπρίων στο Λευκόνοικο, για να είναι σίγουρος ότι δεν θα επέστρεφαν, και έτσι τα σπίτια των Τουρκοκυπρίων κατεδαφίστηκαν το 1965-65 – ακόμα και να ήθελαν να επιστρέψουν, δεν θα είχαν σπίτια για να επιστρέψουν…
Τώρα πρέπει να πάω και να επισκεφτώ το δρόμο μεταξύ του Λευκονοίκου και της Ακανθού, την περιοχή που ονομάζεται «Mersinlik» - άκουσα από φίλους ότι είναι μια μεγάλη δασώδης περιοχή έτσι ίσως με τη βοήθεια άλλων μαρτύρων να μπορέσουμε να εντοπίσουμε το σημείο όπου οι τρεις Τουρκοκύπριοι από την Κώμη Κεπήρ είχαν θαφτεί… Ευχαριστώ τον Ελληνοκύπριο φίλο που μίλησε με τον μάρτυρα και που μου έδωσε όλες αυτές τις λεπτομέρειες…

Photo: Savvas Menikou and İsmail Djelal, both killed by the same killer in Lefkonico…

(*) Article published in the POLITIS newspaper on the 7th of August 2011, Sunday.

Monday, May 22, 2017

Remains of Greek “missing persons” returning to their loved ones…

Remains of Greek "missing persons" returning to their loved ones…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Tel: 99 966518

The process of return of the 10 Greek "missing persons" to their relatives whose remains had been found with the help of one of my readers have begun after the DNA identification by the Cyprus Missing Persons' Committee. There are two or three more unidentified persons whose remains were found in the same location but these could not be identified through DNA testing. Some Greek relatives had come to Cyprus in the 90s and had taken some remains thinking that they are the remains of their loved ones – years later it would turn out that these remains were not their loved ones but belonged to other "missing" persons so they would have to return them… But we heard that some Greek families would be unwilling to do that… Could these unidentified remains belong to them? Perhaps yes, perhaps no if what we heard is true – that some do not want to return some remains they took from Cyprus…
I hope that the other remains – no matter who they belong to - will be identified in the future so they can be returned to their families…
The whole process of showing and digging and identifying these remains took exactly ten years… Because it was back in 2007 – that is ten years ago – when my reader had given me some remains that he had taken as a child from the location of this burial… We had given these remains to the Turkish Cypriot Office of the Cyprus Missing Persons' Committee… I would ask my reader to show me where he took these remains from and he would show me and the officials of the CMP several times, this burial site. He had also shared with me and I had published photos that he had taken from there when he had found this location right after 1974…
We would visit this place several times over the years with the officials of the CMP and each time we would visit, they would find more human remains… Once we had gone together with Xenophon Kallis, Okan Oktay and the late Ughur Umar from the CMP and they had found a piece of the skull and other small bones… Ughur Umar has passed away a few months ago so may he rest in peace now…
We have found out that the 10 "missing persons" identified with DNA testing were serving in ELDIK… According to the Greek Cypriot media, there will be a ceremony for them on the 23rd of May 2017 in Nicosia. We have found the photographs of eight of these 10 Greek "missing persons" and could not find photos of two of them… I published these photos in our newspaper YENIDUZEN so our readers could see who they were… I also call my reader who had helped us to find their remains and thank him from my heart… Three more "missing" Greeks have also been identified – they had been found accidentally when there was digging for water pipes in a military zone and their remains too will be returned to their families in Crete, Corfou and Thessalonica…
We share the pain of the Greek relatives…
The names of the 10 Greek "missing persons" whose remains we helped to find and who have been identified are:
*** Ioannis Charilaos Costantakopoulos
*** Georghios Dhemosthenis Hamouriotakis
*** Charalambos Petros Karagounis
*** Athanasios Vassilios Karayiorgos
*** Constantinos Demetrios Mpordymas
*** Vassilios Antonios Trianti
*** Argyrios Georghios Sini
*** Ioannis Charilaos Papadopoulos
*** Demetrios Epaminondas Velonas
*** Georghios Demetrios Zervomanolis

WHAT HAD WE WRITTEN ABOUT THIS SITE
On the 18th of December 2016 in POLITIS with the heading "More good news: Our reader helped to find the 10 `missing` from Greece from ELDIK…" we had written, in summary the following article:
"…Our reader had come across this mass burial site around Geunyeli-Kermia area had first shown us this place on the 12th of August 2007 and gave us some bones he had taken from there as a child as `memorabilia`– that is exactly nine years ago. On the 13th of August 2007 we had given these human bones to the officials of the Turkish Cypriot Members' Office of the Cyprus Missing Persons' Committee and the officials had confirmed that these bones belonged to three different human beings. On 13 and 14 August 2007 we had published in YENIDUZEN both the photos of these remains, how we gave them to the CMP and a Google map of where the mass grave was.
We had shown this mass grave to the officials of the CMP in 2007. Three years would pass by and we would show the burial site again two or three times in 2010. On 26th of May 2010 and the following weeks we would go with my reader to show to CMP officials this burial site. Each time we would go there with officials of CMP, they would discover new human remains... Among those remains were pieces of human skull…
Two more years would go by and the officials of CMP would ask us again to show this burial site. We would go again with my reader on the 28th of August 2012 to show the site to the officials of CMP. This time again, more human bones would be found.
Finally, after a whole five years from the first time we had shown this site to the officials of the CMP, intensive digging would begin in September 2012. The digging would continue into 2013 and remains of 12 `missing persons` would be found in the area that our reader had shown to them multiple times…
Now we find out from the Greek Cypriot media that remains of the 10 of those `missing` persons out of 12 have been identified and that their journey back to their families has begun… We learn that the remains belong to 10 missing persons from ELDIK…
Our Turkish Cypriot reader has ensured that the remains of `missing persons` from Greece has been found. I am very thankful for his humanity and for his insistence… What he saw as a child did not remain there – what he took as memorabilia, he gave back, he showed us the place and now they have turned into human beings to be returned to their loved ones. We learn that Nestoras Nestoros the Greek Cypriot Member of CMP has gone to Greece to notify the families of six and he will go again in January to notify the other four…
There are no proper words to thank this reader of mine… I thank him with my whole heart whose insistence and help resulted in the finding of 12 `missing persons` - among them 10 from ELDIK.
I thank the CMP for digging the area we showed to them in 2007, 2010 and 2012 multiple times and for carrying out the DNA tests for identification…
I share the pain of the relatives from Greece – may their loved ones rest in peace now…
Back in August 2007 in POLITIS here is what I had written:
`A mass grave that a child discovers…
He was just a kid when he discovered a mass grave…
He was barely 15-16… His uncle had a flock and sometimes he would tag along with him and go to the fields and while his uncle grazed his sheep, he would walk around and look around and see things…
Exactly 17 years ago, he had discovered a mass grave at a place they had gone together with his uncle…
The bones were spread around… This was a riverbed between Geunyeli-Kermia (Ayios Dometios) and Yerolakko. A bit further were some fortifications… Way back was the place where there was the Greek Army Camp where once upon a time, there had been heavy fighting. He had taken two big femurs as a memory from here and had kept them for 17 years…
Reading my series `Cyprus: The Untold Stories` years later, the child of those days and the young man of today, had stopped me in the streets talking about those bones he had taken…
`I had taken them as a souvenir` he told me… `But since now there is digging and bones are identified through DNA tests, I want to give back these bones…`
`This would be very good` I had told him…
`These bones were humans once… They must have had families… Maybe a mother or a wife and loved ones are still looking for them, still waiting for them… At least, this way, they would find out, what had happened to them…`
Last weekend we meet. We go together to the place of the mass grave that he had found.
`There were lots of bones here, they were on the surface…` he tells me…
Most probably, because of rains, the riverbed must have been eroded and the bones came out… Perhaps if they started digging this riverbed, more bones would come out.
This is an empty field between Geunyeli and Kermia (Ayios Dometios crossing point). I take photos of the dry riverbed where he had found bones. A bit further, a shepherd is grazing his goats…
…The child, who had discovered this mass grave later, shows me photos taken at the riverbed and at the fortifications… And gives me back the bones to bring to the Cyprus Missing Persons Committee… Two big femurs (leg bones) and some other small bones… These femurs could belong to two different persons. One of the bones had a bullet inside…
Bones, from a mass grave that a child had found… Bones that we wrap in newspapers and put in a nylon bag… Bones that I would give to the Cyprus Missing Persons Committee for DNA tests to start a process to give them back to their families…
The war has taken them away, just as it has taken away hundreds of others… What remains behind is the site of a mass grave, a few photos and the pain the families still go through…
The child who had discovered the mass grave has done an unbelievable act – he tries to help two humans who had been killed on this spot to go back to their families even in this condition in order to lessen their pain…
The child of those days who had discovered the mass grave, the young man of today diffuses the `secret` from being a secret and is sharing this with all of us…`
(August 2007)"

Photo: Photos of 8 "missing" Greeks identified that we published in Yeniduzen…

(*) Article published in the POLITIS newspaper on the 21st of May 2017, Sunday.

(**) Link to the article in Turkish published in the YENİDÜZEN newspaper on the 9th of May 2017:

http://www.yeniduzen.com/yunan-kayiplarin-gomu-yerini-gosteren-okurumuza-sonsuz-tesekkurler-10647yy.htm